AI bazarı iki yerə parçalanır: hyperscaler-lər qalib, neocloud-lar uduzan

Yahoo Finance yazır ki, süni intellekt bazarında son bir ayda təzyiq artıb və iştirakçılar arasında fərq genişlənir. Bazarın bütün seqmentləri eyni vəziyyətdə deyil: bəzi şirkətlər üstünlük qazanır, digərləri çətinliklə üzləşir. Bu ayrılıq növbəti rüblərdə daha da dərinləşə bilər.

Data mərkəzləri tikən şirkətlər üçün əsas maneə kapitalla təminatdır. Alphabet, Amazon və Microsoft genişlənmələrini bulud xidmətlərindən kənar bizneslərinin sərbəst pul axını hesabına maliyyələşdirib. Son dövrlərdə hər üç şirkət əlavə xarici kapital cəlb etmək məcburiyyətində qalıb; Alphabet və Amazon son rüblərdə mənfi sərbəst pul axını yaradıb.

Daha sürətli data mərkəzi quran və sadə infrastruktur xidməti təklif edən neocloud şirkətləri demək olar ki, tamamilə borcdan asılıdır. CoreWeave ikinci rübün sonuna 51.4 milyard dollar borc və icarə öhdəliyi daşıyırdı, nağd vəsaiti isə cəmi 6.4 milyard dollar idi.

Faiz dərəcələrinin artması və AI xərclərinin gəlirliliyinə inamın azalması bütün sənaye üçün kapitalın dəyərini qaldırıb. S&P Global Meta Platforms-un AI xərcləri ilə bağlı qeyri-müəyyənlik səbəbindən proqnozunu “sabit”dən “mənfi”yə dəyişib. Bu, şirkətin yeni borc üzrə risksiz dərəcədən yuxarı ödədiyi spredi əhəmiyyətli dərəcədə artırıb.

Meta-nın borc qiymətlərindəki artım neocloud-larla müqayisədə kiçikdir. Oracle-ın spredi son iki ayda 200 baza punktundan 275 baza punktuna qalxıb. CoreWeave-in borcunun gəlirliliyi 15%-i keçib və Wall Street Journal-ın məlumatına görə, şirkət Nebius kimi digər neocloud-larla birlikdə istiqraz bazarından faktiki olaraq kənarda qalıb.

Hyperscaler-lər kapitala görə bir qədər çox ödəməli olsalar da, ən azından böyümə üçün vacib resursa çıxış imkanını saxlayırlar.

Seçicilər bir neçə ştatda demokrat qubernatorları və nümayəndə çoxluğunu seçib. Bu, hyperscaler-lərlə neocloud-lar arasındakı fərqi artıra biləcək siyasətlərə gətirib çıxara bilər. Demokratlar Texas-da gözlənilməz qələbə qazanıb; bu, qubernator seçilmiş Gina Hinojosa-nın respublikaçı qubernator Greg Abbott-un data mərkəzlərinə qoyduğu müvəqqəti moratorumu uzatmasına səbəb ola bilər. Texas ən çox planlaşdırılmış data mərkəzi tikintisi olan ştatdır. Demokratlar həmçinin Texas-dan sonra gələn üç ştatda – Ohio, Georgia və Arizona-da icra hakimiyyətinə nəzarəti ələ keçirib. UBS analitikləri seçkidən sonra 2028-ci il üçün gözlənilən güc artımının təxminən 30%-nin gecikmə riski altında olduğunu təxmin edir.

Bu, mövcud data mərkəzlərinin və artıq icazə alıb maliyyələşdirilmiş layihələrin – məsələn, hyperscaler-lərə məxsus olanların – dəyərini artırır. Neocloud-lar isə adətən daha sürətli qursalar da, güc artımında ciddi gecikmələrlə üzləşə bilər, borc yükü isə gəlirlərə təzyiq göstərməyə davam edir.

Yalnız neocloud-lar uduzan tərəf deyil. Nvidia kimi çip istehsalçıları da neocloud-ların planlaşdırıldığı kimi sürətli qura bilməməsindən mənfi təsirlənəcək. Neocloud-lar serverlərinin çoxunda Nvidia çiplərindən istifadə edir. Hyperscaler-lər isə kapital səmərəliliyi və performans səbəbindən serverlərində getdikcə daha çox fərdi silikon çiplərdən istifadə edir. Bu, son bir ayda yarımkeçirici səhmlərinin satışında özünü göstərib.