ABŞ-da işçilərin 19.1%-i süni intellektlə əvəzləndikdən sonra geri çağırılıb

ABŞ-da işçilərin 19.1%-i süni intellektlə əvəzləndikdən sonra işə geri çağırıldığını deyir. Bu rəqəm SHL-in iyun və iyul aylarında apardığı sorğunun nəticəsidir. Şirkət bu hadisəni “AI rebounding” adlandırır. ABŞ və Böyük Britaniya üzrə bu göstərici 16%-dir.

SHL-in məhsul və dizayn üzrə qlobal vitse-prezidenti Lucy Beaumont bildirib ki, şirkətlər işçilərin süni intellektlə nə edə biləcəyini tam qiymətləndirmədən sürətli qərarlar verir. Onun sözlərinə görə, süni intellekt gözləniləni vermədikdə boşluq üzə çıxır və şirkət yenicə işdən çıxardığı mütəxəssisləri daha yüksək xərclə geri qaytarmağa məcbur olur.

Geri qayıdanların 51%-i razılaşmazdan əvvəl əmək haqqının ciddi şəkildə artırılmasını istəyib. 42%-i gələcək iş təminatı ilə bağlı yazılı zəmanət tələb edib, 40%-i isə süni intellektin vəzifələrində necə istifadə olunacağı barədə şəffaflıq istəyib.

Robert Half-ın iyul sorğusu da oxşar nəticə göstərib: süni intellekt səbəbilə vəzifələri ixtisar edən ABŞ işəgötürənlərinin 32%-i sonradan həmin və ya oxşar rolları bərpa edib. Onların 40%-i bildirib ki, vəzifələr süni intellektin əvəz edə bilmədiyi korporativ bilik və kontekst tələb edir. 39%-i münasibətlərin idarə olunmasını, 39%-i biznes tələbinin artmasını, 38%-i isə gözlənildiyindən daha çox insan nəzarəti və keyfiyyətə nəzarət tələb olunduğunu qeyd edib.

Bəzi tanınmış şirkətlər artıq bu məhdudiyyətlərlə üzləşib. İsveçin “əvvəl al, sonra ödə” xidməti göstərən Klarna şirkəti süni intellekt çatbotlarına çox güvəndikdən sonra insan müştəri xidməti nümayəndələrini işə cəlb etməyə başlayıb. Şirkətin baş direktoru Sebastian Siemiatkowski avtomatlaşdırmaya həddindən artıq güvəndiklərini etiraf edib. Klarna nümayəndəsi Fortune-a deyib ki, insan agentlər “mürəkkəb və həssas hallar” üçün lazımdır. Şirkət müştəri xidməti prosesinə az sayda yüksək ixtisaslı insan cəlb edib.

Ford da süni intellekt əsaslı keyfiyyətə nəzarət alətləri gözlənilən nəticəni vermədikdən sonra iyun ayında 350 təcrübəli mühəndis işə götürüb və vəzifədə irəli çəkib. Avtomobil istehsalçısı süni intellektin keyfiyyət yaxşılaşdırmalarına töhfə verdiyini, lakin texnologiyanın təcrübəli mühəndis komandaları ilə birləşdirilməsinin vacib olduğunu vurğulayıb. Şirkət nümayəndəsi deyib: “Bu mühəndislər onilliklər boyu dizayn təcrübəsindən qazanılmış müdrikliyi daşıyır”.

Buna baxmayaraq, süni intellekti işçi ixtisarına səbəb kimi göstərən şirkətlərin sayı əhəmiyyətli dərəcədə artıb. Outplacement şirkəti Challenger, Gray & Christmas-a görə, oktyabr ayına qədər işəgötürənlər 121,401 iş yerinin ixtisarı elan edib və buna səbəb kimi süni intellekti göstərib. Bu rəqəm 2025-ci il üçün bütün ixtisar planlarının iki qatından çoxdur (54,836).

Gənc işçilər süni intellekt səbəbilə iş yerlərinin itirilməsinə daha çox məruz qalır. Stanford Digital Economy Lab-ın araşdırmasına görə, süni intellektə yüksək dərəcədə məruz qalan peşələrdə 22-25 yaşlı işçilərin məşğulluğu, daha az məruz qalan həmyaşıdları ilə eyni sürətlə artsaydı, olacağı səviyyədən 19% aşağıdır. SHL-in araşdırması gənc işçilər üçün müəyyən ümidverici məqam göstərir: 18-24 yaş arası respondentlərin 24%-i süni intellektlə əvəzləndikdən sonra geri çağırıldığını deyib. Bu, ABŞ üzrə ümumi göstəricidən (19.1%) yüksəkdir.