Fed uçot dərəcəsini dəyişməyib, bazarda artım gözləntisi 70%-dir

Federal Reserve oktyabrın 28-də bitən iclasında federal fond dərəcəsini dəyişməyib. Sentyabrda benchmark dərəcəni qaldıran mərkəzi bank indi də diqqəti yüksək inflyasiyaya yönəldir. Sədr Kevin Warsh və komandası inflyasiyanın bankın 2% hədəfindən xeyli yuxarı olduğunu vurğulamaqda davam edir.

Yahoo Finance-in yazdığına görə, CME Group-un FedWatch aləti treyderlərin dekabr iclasından sonra federal fond dərəcəsinin daha yüksək olacağına 70% ehtimal verdiyini göstərir. SoFi Technologies rəhbərliyi kimi iri bank mütəxəssisləri 2027-ci ildə iki dərəcə artımı ehtimalını əsas götürür. İnvestorlar bunun portfelləri üçün nə demək olduğunu anlamağa çalışır.

Məqalədə iqtisadiyyatla fond bazarının eyni şey olmadığı xatırladılır. İnsanların xərcləmə qərarları digər insanların gəlirinə təsir edir, şirkətlər və dövlətlər resursları bölüşdürür. Fond bazarında isə bizneslərdə mülkiyyət payları müxtəlif məqsədləri olan maliyyə tərəfləri arasında alınıb-satılır. Bu səbəbdən dərəcə dəyişikliklərinin hər ikisinə təsirinə ayrıca baxmaq lazımdır.

Nəzəriyyəyə görə, yüksək faiz iqtisadiyyatı ləngidir. Borc almaq bahalaşır, bu da şirkətləri böyümə imkanlarına investisiya qoymaqdan çəkindirə bilər. İpoteka, avtokredit və kredit kartı faizləri qalxdıqca istehlakçılar xərcləmək əvəzinə yığıma meyl edə bilər. Amma tənəzzül mütləq baş vermir: pandemiyadan sonra inflyasiyayla mübarizə üçün Fed 2022 və 2023-cü illərdə dərəcəni sürətlə qaldırdı, ABŞ iqtisadiyyatı isə böyüməyə davam etdi.

Fond bazarı üçün də yüksək faizin maneə olacağı düşünülür. Şirkətlər az borc alıb az investisiya qoyursa, gəlir və mənfəəti artırmaq imkanı məhdudlaşır. Bundan başqa, diversifikasiya olunmuş portfeldə sabit gəlirli qiymətli kağızlar daha cəlbedici olur və kapital səhmlərdən ora yönələ bilər. Maliyyə nəzəriyyəsinə görə, yüksək faiz investorların şirkətləri qiymətləndirərkən istifadə etdiyi diskont dərəcəsini artırır, nəticədə cari dəyər aşağı düşür.

Son illərin təcrübəsi bu fikirlə uzlaşmır. Son beş ildə federal fond dərəcəsi 4,750% qalxıb, 10 illik xəzinə istiqrazının gəlirliliyi 224% artıb. Buna baxmayaraq, S&P 500 indeksi noyabrın 5-nə olan məlumata görə, həmin dövrdə ümumi gəlirliliyi 76% olub.

Məqalənin müəllifi faizin iqtisadiyyata və fond bazarına təsirinin əvvəlcədən bilinmədiyini yazır. Onun fikrincə, tənəzzül və ayı bazarı yaxın vaxtda mütləq baş verməyəcək. Müəllif həmçinin Fed-in hər addımını proqnozlaşdırmağa çalışmağı, xüsusən uzunmüddətli investor üçün vaxt itkisi adlandırır. Onun tövsiyəsi illər, hətta onilliklər boyu davamlı rəqabət üstünlüyü, güclü maliyyə göstəriciləri və bacarıqlı rəhbərliyi olan keyfiyyətli səhmləri saxlamaqdır. Volatillikdən qaçmağa çalışan investorlar səhvə yol verə bilər, bazarı vaxtlamaq cəhdi portfelə ziyan vura bilər. Müəllif faizlərin necə dəyişməsindən asılı olmayaraq səbirli qalmağı və plana sadiq qalmağı vacib sayır.