Məzuniyyət hesablanması 2026: gün sayı, pul və ərizə

2026-cı ildə məzuniyyət qaydaları iki dəfə dəyişib. Yanvarda dərc olunan 30 dekabr 2025-ci il tarixli 332-VIIQD nömrəli qanun Əmək Məcəlləsinin bu mövzuya aid 38 maddəsindən 20-sinə düzəliş edib, fevralın 18-də Konstitusiya Məhkəməsi əlavə günlərin kompensasiyasına qoyulan qadağanın tətbiqini dayandırıb. Aşağıdakı gün sayları, müddətlər və hesab qaydaları e-qanun.az-dakı mətnin 10 noyabr 2026-da açılan redaksiyasındandır.

Müqavilə, iş vaxtı və işdən çıxma qaydaları Əmək Məcəlləsinin 2026 redaksiyası haqqında bələdçidə ayrıca açılıb.

Mündəricat

• 2026-cı ildə nə dəyişdi?
• Kimə neçə gün düşür?
• Neçə aydan sonra verilir?
• Ərizə və əmr
• Pulun hesablanması: 12 ay və 30.4
• İstifadə olunmamış günlərin kompensasiyası
• Analıq məzuniyyəti və müavinəti

2026-cı ildə nə dəyişdi?

Məcəllənin 110–146-cı maddələrinin haşiyələrini saydıq. 75 haşiyədən 37-si 332-VIIQD nömrəli qanuna istinad edir. Düzəlişlərin bir qismi yalnız terminləri dəyişir. İşçilərin günlərinə və puluna toxunan dəyişikliklər cədvəldədir.

Nə dəyişdi	Əvvəl necə idi	Əsas
Uşağı doğulan ataların 14 təqvim günü ödənişli olub	bu günlər ödənişsiz verilirdi	125.4
Məzuniyyətə düşən ümumxalq hüzn günü və səsvermə günü də onu uzadır	mətn yalnız bayramlardan danışırdı	114.6
Məzuniyyət haqqı sonuncu əmək haqqından az ola bilməz	belə alt hədd yox idi	111.1
Xəbərdarlıqdan sonra ərizə verməyən işçiləri işəgötürən əmrlə məzuniyyətə göndərir	yalnız ərizə ilə rəsmiləşirdi	138.2-1
İşdən çıxanda istifadə olunmamış əlavə günlərə də kompensasiya düşür	yalnız əsas günlər ödənilirdi	144.3, Konstitusiya Məhkəməsinin 18.02.2026 qərarı

Kimə 21, kimə 30, kimə 56 gün düşür?

Əmək Məcəlləsi məzuniyyət hüququnu dörd növlə təmin edir və bunlar əmək, sosial, təhsil və yaradıcılıq, ödənişsiz məzuniyyətlərdir (112.1). Məzuniyyət neçə gün olur sualı birincisinə aiddir. Bu, işçinin işdən ayrılıb öz mülahizəsi ilə keçirdiyi istirahət vaxtıdır, əsas və əlavə hissədən ibarətdir və təqvim günü ilə sayılır (113.1).

Kimə	Müddət	Maddə
Aşağıdakı siyahılara düşməyən bütün işçilər	ən azı 21 təqvim günü	114.2
Rəhbər və mütəxəssis kateqoriyasındakı işçilər, inzibati vəzifəli dövlət qulluqçuları, həkimlər, orta tibb işçiləri, əczaçılar, kənd təsərrüfatı istehsalında çalışanlar	30 təqvim günü	114.3
Müəllimlər (məşqçi müəllimlərdən başqa), illik normanın ən azı üçdə biri qədər dərs deyən təhsil rəhbərləri	56 təqvim günü	118.1
Bağça və uşaq evi tərbiyəçiləri və metodistləri, məşqçi müəllimlər	42 təqvim günü	118.2
16 yaşınadək işçilər və əlilliyi olan işçilər	ən azı 42 təqvim günü	119
16–18 yaşlı işçilər	ən azı 35 təqvim günü	119.1
Müharibə veteranları, ərazi bütövlüyü uğrunda xəsarət alanlar, Milli Qəhrəmanlar və 120-ci maddədəki digər şəxslər	ən azı 46 təqvim günü	120
Mövsümi işçilər	hər iş ayına ən azı 2 təqvim günü	114.5

Əsas günlərin üstünə əlavələr gəlir. 5 ildən 10 ilədək əmək stajına görə 2, 10 ildən 15 ilədək 4, 15 ildən çox staja görə 6 gün verilir (116.1). Staj əmək müqaviləsi ilə faktiki işlənən dövrə görə sayılır və bir iş yeri ilə məhdudlaşmır, çünki 116.2-ci maddədəki bir müəssisə şərtini Konstitusiya Məhkəməsi 2000-ci ildə qüvvədən salıb.

14 yaşınadək iki uşağı olan qadınlara 2, üç və daha çox uşağı və ya əlilliyi olan uşağı olan qadınlara 5 gün düşür (117.1). Zərərli və ağır şəraitdə çalışanların əlavəsi ən azı 6 gündür (115.1), işğaldan azad edilmiş ərazilərdə işləyən mütəxəssislərin əlavəsi 5 gün (118-1). Staja, şəraitə və uşaqlara görə əlavələr müəllimlərə, veteranlara və 118–121-ci maddələrlə daha uzun məzuniyyət alan digər işçilərə verilmir (116.3 və 117.4).

Şəraitə və staja görə əlavələr birlikdə verilir, 136.2-ci maddənin bu ilki redaksiyası hər iki maddə üzrə əlavənin əsas məzuniyyətə birləşdirildiyini açıq yazır. Siyahı üzrə şəraitə görə 6 günü və 12 il stajı olan işçilər indi 31 gün alırlar.

İş günü hesab olunmayan bayramlar, ümumxalq hüzn günü və səsvermə günü məzuniyyət günlərinə daxil edilmir və məzuniyyəti öz sayı qədər uzadır (114.6). 21 dekabr 2026-da başlayan 21 günlük məzuniyyətin içinə dekabrın 31-i, yanvarın 1-i və 2-si düşür. Nəticədə son gün yanvarın 10-u əvəzinə 13-ü olur və işçi yanvarın 14-də işə çıxır.

Neçə aydan sonra verilir və vaxtını kim seçir?

Yeni işçilər birinci iş ilinin məzuniyyətindən əmək müqaviləsi bağlanandan altı ay sonra istifadə edə bilirlər (131.1). İş ili işə götürülən gündən başlayır və növbəti ilin həmin günü bitir (113.3). Altı aydan sonra verilən günlər bütöv iş ili üçündür. Həmin il bitməmiş işdən çıxanlardan ödənilmiş haqqın müvafiq hissəsi tutula bilər (144.4).

Bir neçə qrup altı ayı gözləmir (131.4). Bunlar analıq məzuniyyətindən bilavasitə əvvəl və ya sonra qadınlar, 18 yaşına çatmamış işçilər, əlilliyi olan şəxslər, hərbi qulluqçuların həyat yoldaşları, müddətli həqiqi hərbi xidmətdən buraxılandan sonra 3 ay ərzində işə götürülənlər, imtahan və diplom müdafiəsi vaxtı təhsil alanlar və əsas iş yerində məzuniyyətə çıxan əvəzçilərdir. Müəllimlər işə girdikləri vaxtdan asılı olmayaraq yay tətilində, işəgötürən razılaşsa, tədris ili ərzində də çıxa bilirlər (131.5).

İkinci ildən vaxtı tərəflər razılaşdırır (131.3). İşəgötürənlər hər il yanvarın sonunadək növbəlilik cədvəli tərtib edə bilər, onu işçilərin rəyini öyrənəndən sonra təsdiqləyirlər (133.1 və 133.2). Cədvəl nə yazsa da, 133.3-cü maddə 14 yaşınadək iki və daha çox uşağı olan qadınlara, əlilliyi olan şəxslərə, veteranlara, 18 yaşınadək işçilərə və təhsil alanlara imkan verir ki, vaxtı özləri seçsinlər.

Günləri hissələrə bölmək üçün işçilərin arzusu və işəgötürənlərin razılığı lazımdır, hissələrdən biri iki təqvim həftəsindən qısa ola bilməz (137.1). Qalan günlər iş ili və ya təqvim ili bitənədək verilir, işçilər istəsələr, növbəti ilin günlərinə birləşdirilir. Məzuniyyətdən geri çağırmaq yalnız müstəsna hallarda, işçinin razılığı ilə və əmrlə mümkündür (137.2). İşçilər xəstələnəndə və ya ezamiyyətə göndəriləndə məzuniyyət onların təşəbbüsü ilə başqa vaxta keçirilə bilər (134.3).

Günləri illərlə yığmaq bu ildən çətinləşib. İşəgötürənlər yazılı xəbərdarlıq edir, bundan sonra da ərizə verməyən işçilər əmrlə həmin iş ilinin məzuniyyətinə göndərilir (138.2-1).

Məzuniyyət ərizəsi nə vaxt yazılır, əmr nə vaxt verilir?

Bütün məzuniyyətlər işçinin yazılı ərizəsi və işəgötürənin əmri ilə rəsmiləşdirilir, ərizələri kağızda və ya elektron sistemlə vermək olur (138.1). Məcəllə ərizə üçün gün saymır. Məzuniyyət əmri isə başlanğıc gününə ən azı 5 gün qalmış verilir və işçi onunla tanış edilir (138.2). Yuxarıdakı nümunədə əmr ən geci dekabrın 16-da imzalanmalı, pul ən geci dekabrın 18-də ödənilməlidir. Ərizə də bu tarixlərdən əvvəl kadrlar şöbəsinə çatmalıdır.

«Nümunə» MMC-nin direktoru (soyad, ad) cənablarına

satış şöbəsinin satıcısı (soyad, ad, ata adı) tərəfindən

ƏRİZƏ

Xahiş edirəm, mənə 2026–2027-ci iş ili üçün 21 təqvim günü müddətinə 21 dekabr 2026-cı il tarixindən əsas əmək məzuniyyəti verəsiniz.

Tarix, imza

Tam forma ərizə nümunələri səhifəsindədir.

Əmrlərdə işçinin adı, atasının adı, soyadı və vəzifəsi, məzuniyyətin növü və müddəti, aid olduğu iş ili, başlandığı və qurtardığı gün, işçinin işə çıxmalı olduğu gün yazılır (138.1).

Öz hesabına məzuniyyət ərizəsi

Öz hesabına, yəni ödənişsiz məzuniyyət iki yolla alınır. 130-cu maddədə sadalanan hallarda işçilərin xahişi kifayətdir və müddətlər bir iş ili üçün verilir. Qalan hallarda tərəflər razılaşır, müddət altı ayı keçə bilməz (129.2).

Hal	Bir iş ilində müddət	130-cu maddənin bəndi
Ailə, məişət və başqa sosial məsələlər	7 təqvim gününədək	i
16 yaşınadək uşağı olan qadınlar, tək valideynlər, qəyyumlar	14 təqvim gününədək	c
Müharibədə döyüşən ordunun tərkibində olmuş şəxslər; ərazi bütövlüyünün müdafiəsində xəsarət alanlar	14 təqvim gününədək	d, e
Əlilliyi olan işçilər	bir təqvim ayınadək	ç
Ali məktəbə və orta ixtisas məktəbinə qəbul imtahanları	14 və 7 təqvim günü	g

Ərizədə səbəb və bənd göstərilir.

Xahiş edirəm, ailə vəziyyəti ilə əlaqədar Əmək Məcəlləsinin 130-cu maddəsinin «i» bəndinə əsasən mənə 14 dekabr 2026-cı il tarixindən 5 təqvim günü müddətinə ödənişsiz məzuniyyət verəsiniz.

İşçilərin öz xahişi ilə ödənişsiz çıxdıqları aylar orta əmək haqqının hesabından çıxarılmır. Qanun yalnız işçinin təşəbbüsü olmadan verilən ödənişsiz günlərin, uşağa qulluq dövrünün və işçinin təqsiri olmayan boşdayanmanın aylarını yaxın tam aylarla əvəz edir (140.1). Qısa fasilə üçün illik günlərin bölünmüş hissəsini işlətmək daha sərfəlidir, çünki o, həm ödənişlidir, həm də növbəti hesabda gündəlik haqqı aşağı salmır.

Məzuniyyət hesablanması: 12 ay, 30.4 əmsalı və iki nümunə

Məzuniyyət pulunun hesablanması 140-cı maddənin üç addımı ilə aparılır.

1. Məzuniyyətin verildiyi aydan əvvəlki 12 təqvim ayının əmək haqqı toplanır.
2. Cəm 12-yə bölünür və orta aylıq əmək haqqı alınır.
3. Orta aylıq məbləğ 30.4-ə, yəni bir ayın təqvim günlərinin orta illik sayına bölünür. Alınan gündəlik haqq götürülən təqvim günlərinə vurulur.

12 aydan az işləyənlərin orta əmək haqqı faktiki işlədikləri tam təqvim aylarına görə hesablanır (140.2), yəni ayın ortasında işə girənlərin ilk ayı hesaba düşmür.

Cəmə hansı ödənişlərin girdiyini Nazirlər Kabinetinin 25 avqust 1999-cu il tarixli 137 nömrəli qərarı müəyyən edir. Siyahıya görə cəmə bunlar daxildir:

• tarif və ya vəzifə maaşı;
• əməyin ödənilməsi sistemində nəzərdə tutulan mükafatlar, o cümlədən ilin yekununa və xidmət illərinə görə;
• gecə işinə, ağır və zərərli şəraitə, peşələrin əvəz edilməsinə, staja və ixtisas dərəcəsinə görə daimi əlavələr;
• iş vaxtından artıq işin, istirahət və bayram günlərində işin haqqı;
• əvvəlki məzuniyyətin haqqı, xəstəlik və hamiləlik müavinətləri.

Bu ödənişlər cəmə daxil edilmir:

• birdəfəlik mükafatlar, yubiley, bayram və ad günü ödənişləri;
• maddi yardım və ezamiyyə xərcləri;
• iş paltarının, yeməyin, nəqliyyatın və mənzilin dəyəri və ya kompensasiyası;
• mülki-hüquqi müqavilə ilə görülən işin haqqı;
• istifadə edilməmiş günlərin kompensasiyası.

Mükafatların necə rəsmiləşdirilməsi nəticəni dəyişir. İldə 600 manatı əmək haqqı sistemində yazılan rüblük mükafat kimi alan işçilərin 21 günlük ödənişi təxminən 35 ₼ çox çıxır, eyni pulu bayram hədiyyəsi kimi alanlarda fərq olmur.

Nümunə 1: bir il tam işləyən satıcı, 21 gün

Tutaq ki, ərizəsi yuxarıda verilən satıcı dekabrda 21 günlük məzuniyyətə çıxır, rəqəmlər şərtidir və vergidən əvvəlki məbləğlərdir. Hesaba 2025-ci ilin dekabrından 2026-cı ilin noyabrınadək 12 ay düşür. Maaşı 900 ₼-dır, satış planına görə hər rüb 150 ₼ mükafat, Novruzda birdəfəlik 200 ₼ alıb.

• 12 ayın maaşı: 900 ₼ on iki ay ödənilib, 900 × 12 = 10,800 ₼.
• Rüblük mükafat: əməyin ödənilməsi sistemində olduğu üçün hesaba girir, 150 × 4 = 600 ₼.
• Bayram mükafatı: 200 ₼ birdəfəlik ödənişdir və hesaba girmir.
• Orta aylıq əmək haqqı: 10,800 + 600 = 11,400 ₼, 11,400 ÷ 12 = 950 ₼.
• Bir günün haqqı: 950 ÷ 30.4 = 31.25 ₼.
• 21 günün haqqı: 31.25 × 21 = 656.25 ₼.

Nümunə 2: 7 ay işləyən və maaşı artan işçi

İkinci işçi 16 mart 2026-da işə girib, altı ayı sentyabrın 16-da tamam olub və noyabrda 14 gün götürür. Mart tam ay olmadığı üçün hesaba apreldən oktyabradək 7 ay düşür. Maaşı ilk dörd ayda 700 ₼ olub, avqustdan 840 ₼-dır.

• 7 ayın əmək haqqı: dörd ay 700 ₼ və üç ay 840 ₼, 700 × 4 + 840 × 3 = 5,320 ₼.
• Orta aylıq əmək haqqı: 5,320 ÷ 7 = 760 ₼.
• Düsturla 14 günün haqqı: 760 ÷ 30.4 = 25 ₼, 25 × 14 = 350 ₼.
• Sonuncu əmək haqqı ilə müqayisə: orta məbləğ 840 ₼-dan azdır. 111.1-ci maddə tələb edir ki, saxlanılan orta əmək haqqı sonuncu əmək haqqından az olmasın, buna görə əsas 840 ₼ götürülür.
• Ödəniləcək məbləğ: 840 ÷ 30.4 ≈ 27.63 ₼, 27.63 × 14 = 386.82 ₼.

Müqayisənin aylıq, yoxsa gündəlik məbləğ üzrə aparılması və mükafat yazılan ayın sonuncu əmək haqqı sayılıb-sayılmaması barədə rəsmi izah tapmadıq. Mübahisəli hesabı mühasiblə və ya əmək hüququ üzrə hüquqşünasla dəqiqləşdirin.

Maaşlar kütləvi, yəni büdcə təşkilatlarında qanunvericiliklə, özəl müəssisələrdə kollektiv müqavilə ilə hamı üçün artırılanda əvvəlki ayların əmək haqqı artım əmsalına vurulur (140.7 və 137 nömrəli qərarın 2 nömrəli əlavəsi). İkinci nümunədəki artım bütün şirkətə aid olsaydı, orta aylıq məbləğ 1.2 əmsalı ilə də 840 ₼ çıxardı.

Məzuniyyət kalkulyatoru da eyni üç əməli edir, ona birdəfəlik mükafatlar da daxil edilsə, rəqəm real ödənişdən böyük çıxacaq.

Pul nə vaxt verilir və ondan nə tutulur?

Məzuniyyət pulu başlanğıc gününə ən geci 3 gün qalmış ödənilir (140.5). Bu ildən əmək və ya kollektiv müqavilə başqa müddət yaza bilər, lakin həmin müddət işçilərin növbəti maaş, yəni avans və ya qalıq günündən gecə düşə bilməz. Pul gec ödənilibsə, işçilər tələb edə bilərlər ki, məzuniyyətin başlanğıcı pulun faktiki verildiyi gündən hesablansın (140.6). Bu haqqı ödəməyən və ya tam ödəməyən vəzifəli şəxsləri İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 192.4-cü maddəsi 700–1,500 ₼, məzuniyyəti verməyən və ya kompensasiyanı ödəməyənləri 192.5-ci maddə 1,500–2,000 ₼ cərimələyir.

Vergi Məcəlləsinin 98.1-ci maddəsi bu ödənişi də muzdlu işdən gəlir sayır, ondan adi maaşdakı kimi gəlir vergisi və sığorta haqları tutulur. Özəl qeyri-neft sektorunda aylıq gəliri 2,500 ₼-dək olanların vergisi 2026-cı ildə 3%-dir (101.1-1.1), tam cədvəl gəlir vergisi haqqında yazıdadır.

İşəgötürənlər verilən günlərin uçotunu iş illəri üzrə aparmalıdır (138.3 və 138.4). Kiçik şirkətlərdə bu cədvəl mühasibat uçotu ilə birlikdə aparıla bilər, kənar mütəxəssisə verilən işlərin sırasında kadr uçotu da var (onlayn mühasibat xidməti kartı).

İşdən çıxanda istifadə olunmamış günlərin kompensasiyası

«Məzuniyyətə çıxmayım, əvəzində pulunu ala bilərəm?» sualının cavabı iki maddədən və bir məhkəmə qərarından yığılır. Əvəzləməni birbaşa qadağan edən 144-cü maddənin 1-ci hissəsi 2006-cı ildə Məcəllədən çıxarılıb. Qüvvədə olan 135-ci maddə işəgötürənlərə məzuniyyəti verməməyi qadağan edir (135.1) və yazır ki, müvafiq iş ilində məzuniyyətdən istənilən səbəbdən istifadə etməyən işçiyə həmin il üçün müəyyən olunmuş qaydada və məbləğdə kompensasiya ödənilir (135.2).

Konstitusiya Məhkəməsi 2026-cı il qərarında 135.2-ni belə oxuyub ki, işini davam etdirən işçilər istifadə edə bilmədikləri əsas və əlavə günlərə görə kompensasiya ala bilərlər. Eyni qərara görə kompensasiya məzuniyyəti əvəz edən alternativ mexanizm deyil və nə işəgötürənin imtinası, nə də günlərin yığılıb işdən çıxanda pulla əvəzlənməsi barədə razılaşma üçün əsas sayıla bilər. Kompensasiyanın işləyə-işləyə hansı vaxtda və qaydada ödənildiyini Məcəllə ayrıca açmır.

Müqaviləyə xitam veriləndə qayda aydındır. İşçilər işdən hansı əsasla çıxmalarından asılı olmayaraq istifadə etmədikləri bütün iş illərinin əsas məzuniyyətinə görə kompensasiya alırlar (144.2). Məbləğ yuxarıdakı düsturla hesablanır (140.4) və işdən çıxılan gün verilir (172.4).

Əlavə günlərin taleyi bu il dəyişib. 144.3-cü maddə staja, əmək şəraitinə və uşaqlara görə əlavələrə kompensasiya verilməməsini nəzərdə tuturdu. Ombudsmanın sorğusu əsasında işə baxan Konstitusiya Məhkəməsinin Plenumu 18 fevral 2026-da bu müddəanın tətbiqini dayandırdı. Məhkəmə qərara aldı ki, məsələ qanunla həll olunanadək işdən çıxan işçilərə bütün iş illərinin istifadə olunmamış əlavə günləri də əsas günlər üçün müəyyən edilən qaydada ödənilsin.

Qərar dərc edildiyi gündən qüvvədədir, ondan sonrakı xitamlara və məhkəmələrin icraatında olan işlərə şamil edilir. Məcəllənin mətnində 144.3-cü maddə hələ dəyişməyib, yanında yalnız Məhkəmənin qeydi var.

Birinci nümunədəki satıcının altı il əmək stajı var və işdən çıxanda 30 gün əsas, staja görə 4 gün əlavə məzuniyyəti qalıb.

• Əsas günlərin kompensasiyası: 30 gün, gündəlik haqq 31.25 ₼, 31.25 × 30 = 937.50 ₼.
• Əlavə günlərin kompensasiyası: iki ilin staj əlavəsi 4 gün, 31.25 × 4 = 125 ₼. Bu sətir 2026-cı ilin fevralına qədər ödənilmirdi.
• Cəmi: 937.50 + 125 = 1,062.50 ₼.

İşçilər pul əvəzinə günlərin özünü də seçə bilərlər. Onların arzusu ilə əvvəl məzuniyyət verilir və onun son günü işdən çıxma tarixi sayılır (143.1), istəməyənlərə kompensasiya ödənilir (143.2). Mətndə 70-ci maddənin a və ç bəndləri ilə xitam istisna kimi qalır, lakin Konstitusiya Məhkəməsi 23 fevral 2000-ci il qərarı ilə bu məhdudiyyəti qüvvədən düşmüş sayıb. Öz xahişi ilə gedənlər üçün bu yolun hazır mətni işdən çıxma ərizəsi nümunəsi səhifəsində var.

Analıq məzuniyyəti: müddəti, müavinəti və hesablanması

Analıq məzuniyyəti haqqında qanun adlı ayrıca sənəd yoxdur. Məcəllə onu və uşağa qulluq dövrünü sosial məzuniyyət adlandırır. Müddəti 125-ci maddə müəyyən edir, pulunu «Sosial sığorta haqqında» Qanun və Nazirlər Kabinetinin 189 nömrəli qərarı ilə təsdiqlənən müavinətlərin təyin edilməsi Qaydası tənzimləyir.

Analıq məzuniyyəti müddəti 126 təqvim günüdür, 70 gün doğuşdan əvvələ, 56 gün sonraya düşür. Doğuş çətin keçəndə və ya iki və daha çox uşaq doğulanda ikinci hissə 70 günə qalxır, kənd təsərrüfatı istehsalında çalışan qadınlar üçün ümumi müddət 140, 156 və 180 gündür (125.1 və 125.2). Doğuş gecikəndə gözlənilən gündən uşağın doğulduğu günədək keçən günlər birinci hissəyə ödənişli əlavə olunur (125.3).

Müəllimlərin analıq məzuniyyəti də eyni müddətdədir. Yay tətilinə düşən 56 günlük əmək məzuniyyəti onunla üst-üstə düşəndə başqa vaxta keçirilir (134.3) və qadınlar onu staja baxmadan doğuşdan əvvəl və ya sonra götürə bilirlər (131.4).

Müavinəti işəgötürən ödəmir. Nazirliyin 2 fevral 2026-cı il açıqlamasında deyilir ki, mayın 1-dən hamiləliyə və doğuma görə müavinət proaktiv təyin olunur və bunun üçün heç bir quruma müraciət etmək lazım deyil. Tibb müəssisələri elektron xəstəlik vərəqi yazır, işəgötürənlər əmri ƏMAS-a daxil edir, təyin olunan məbləğ sosial sığorta vəsaitindən 5 iş günü ərzində qadının bank hesabına köçürülür (Qaydanın 3.1 və 7.6.1-ci bəndləri). Şərt ən azı 6 ay sosial sığorta stajıdır (1.5-ci bənd).

Analıq məzuniyyəti hesablanması yuxarıdakından fərqli düsturla aparılır, onu Nazirliyin müavinət səhifəsi addım-addım verir. Əvvəlki ardıcıl 4 rübün qazancı həmin rüblərin təqvim günlərinə bölünür, alınan gündəlik məbləğ 126 günə vurulur və müavinət 100% ödənilir. Xəstəlik vərəqi ilə, əvvəlki hamiləlikdə və uşağa qulluqda keçən günlər böləndən çıxılır. Aylıq məbləğ əmək pensiyasının minimum məbləğinin 25 mislindən çox ola bilməz.

• 4 rübün qazancı: sosial sığorta haqqı hesablanan məbləğ, nümunədə 10,950 ₼.
• Bölən günlər: 4 rübdə 365 təqvim günü var, çıxılan gün yoxdur.
• Gündəlik qazanc: 10,950 ÷ 365 = 30 ₼.
• 126 günün müavinəti: 30 × 126 = 3,780 ₼.

Analıq məzuniyyəti kalkulyatoru kimi bu dörd sətir kifayətdir, real məbləği Nazirliyin sistemi özü hesablayır. Son 4 rübdə əmək fəaliyyəti olmayan qadınların gündəlik qazancı minimum aylıq əmək haqqından hesablanır (2.9-cu bənd).

126 gün bitəndən sonra valideynlərdən biri və ya uşağa qulluq edən başqa ailə üzvü uşaq üç yaşına çatanadək qismən ödənişli sosial məzuniyyət götürə bilər (127.1). Nazirliyin səhifəsində bu dövrün müavinəti uşaq bir yaş yarıma çatanadək 44 ₼, sonra üç yaşınadək 28 ₼ göstərilib, əlilliyi olan uşağa görə ikiqat ödənilir. Uşağın doğulmasına görə ailəyə 600 ₼ birdəfəlik müavinət də verilir. Uşağa qulluqda keçən vaxt növbəti əmək məzuniyyətinin stajına daxil edilmir (132.2).

Atalar bu ildən 14 təqvim günü ödənişli məzuniyyət alırlar. Bu günlər tibb müəssisəsinin arayışı ilə doğuşdan əvvəlki və sonrakı dövrdə verilir (125.4), haqqı 177-ci maddənin ümumi qaydası ilə, son iki təqvim ayının qazancından hesablanır (177.2 və 177.5).

Əmək qanunvericiliyində yeni düzəlişlər çıxanda xəbər tutmaq istəyirsinizsə, AZERBUSINESS-ə abunə olun.

Hesabın əsası

• Rüblük mükafatın təsiri: 600 ÷ 12 = 50 ₼ aylıq əlavə, 50 ÷ 30.4 × 21 ≈ 34.54 ₼.
• Kütləvi artım variantı: 700 × 4 = 2,800 ₼; 2,800 × 1.2 = 3,360 ₼; 3,360 + 840 × 3 = 5,880 ₼; 5,880 ÷ 7 = 840 ₼.