Arıçılıq: arı ailəsi, bal qiyməti, ilk il və köçəri arıxana

Azərbaycanda orta arıçılıq təsərrüfatı təxminən 20 pətəklikdir. Statistika Komitəsinin 2025 yekunlarına görə ölkədə 29,456 təsərrüfat 545.1 min arı ailəsi saxlayır və həmin il 4,757 ton bal yığılıb, 2024-cü ildən 7.9% az. Kənddə qurulan başqa işlər biznes ideyaları kataloqunda yan-yana verilib.

Göstərici	Həyətdə 10–20 ailə	Köçəri arıxana, 100 ailə
Lazım olan kapital	~2,600–7,700 ₼; ailələr, iki-üç mərtəbəli pətəklər, əl ilə fırlanan bal çəkən, geyim, mum vərəqi	~29,600–48,100 ₼; ailələr, pətəklər, 75 pətəklik qoşqu, bal çəkən, analiz, ehtiyat pul
Mövsümün xərci	~1,100–1,200 ₼ (20 ailə); şəkər, dərman, banka, satış, ölən ailələrin yeri	~11,900–12,900 ₼; buna köç, mövsümi köməkçi, laboratoriya, sığorta daxildir
Kapital neçə mövsümdə qayıdır	ikinci-üçüncü mövsümdə	yaxşı illərdə 1.2–2, zəif illərdə 2.8–4.6 il
Çətinlik	orta: arının xəstəliyi və qışlaması öyrənilir, satış tanış dairəsindən başlayır	yüksək: köç, işçi, laboratoriya protokolu, 1,000 kq-dan artıq balın satışı
Harada	bağ, həyət, kənd kənarı	aranda qışlama, yayda dağ yaylağı

Arı ailəsi, pətək, bal çəkən və bal qiymətləri 15 noyabrda lalafo.az elanlarından yığılıb, məhsuldarlıq DSK-dan və Saatlı arıçısının sözlərindən götürülüb. Satış qiyməti, ilk ilin balı və bir neçə xərc ehtimal etdiyimiz rəqəmlərdir, onların hamısı kartın sonundakı hesab siyahısında sadalanıb.

Arıçılıq ilk ildə nə qədər bal verir?

Bir ailəyə düşən 8.7 kq-lıq orta rəqəmə illərlə qışlamış güclü ailələr də daxildir. Yazda alınan 4–6 çərçivəlik ailələr əvvəlcə özlərini böyüdür, ona görə hesablarda ilk il üçün ailəyə 5 kq, sonrakı illər üçün 9 kq yazmışıq.

Çiçəyin yeri fərqi daha da böyüdür. Saatlının Smadakənd kəndində Ehtiram Məmmədov 2025-ci ilin iyulunda AZƏRTAC-a danışıb ki, 100 hektardan böyük biyan sahəsindəki 80 ailənin hər birindən 15–20 kq bal götürür və təkcə o arıxanadan bir tondan çox məhsul gözləyir. Həmin il məhsul ötən ildən 20–30% az olub. 2026-cı ilin iyulunda onun 220 ailəsi var idi, biyanın çiçəklədiyi vaxt yaz yağışlı keçdiyindən bal yenə əvvəlki illərdən az çıxmışdı.

Arıçının ili çiçəklərin vaxtına bağlıdır və kobud bölgüsü belədir:

• martda və apreldə arılar ilk uçuşa çıxır, zəif ailələrə şəkər şərbəti verilir, güclülərdən ayırma, yəni yeni ailə alınır;
• may və iyun aranda əsas bal axınıdır, Saatlıda biyan yazda, havası uyğun gələn illərdə avqustda da çiçəkləyir;
• iyulda və avqustda arıçılar ailələri dağ yaylaqlarına aparır, yay balını çəkirlər;
• sentyabrda və oktyabrda gənəyə qarşı müalicə aparılır, qış yemi verilir;
• noyabrdan fevralın sonunadək ailələr qışlayır, pətəklər və çərçivələr təmir olunur, mum vərəqi alınır.

10–20 arı ailəsi ilə başlamaq üçün nə qədər pul lazımdır?

Lalafo.az-dakı elanlarda Seyfəlidə 4 çərçivəlik ailə 150 ₼-a, Qubada 5–6 çərçivəlik ailə və Bakıda 2026-cı il anası olan F1 ailələr 250 ₼-a təklif olunur, Bərdədə təzə ayırmalar 100 ₼-dır. Arıçılıq avadanlıqları üçün tapılan qiymətlər:

• iki mərtəbəli taxta pətək 70 ₼, üç mərtəbəli 95 ₼ (Biləsuvar);
• əl ilə fırlanan bal çəkən 250 ₼ (Qusar), 450 ₼ (Bakı), 550 ₼ (İsmayıllı);
• mum vərəqi, kiloqramı 30 ₼ (2025-ci ilin yay elanı).

Arıçılıq ləvazimatlarından geyim, maska, tüstüləyici və əlcək üçün açıq qiymətli elan tapmadıq, hesaba 100–150 ₼ yazmışıq. Beləliklə 10 ailəlik başlanğıc ~2,600 ₼, yaxşı ailələr və üç mərtəbəli pətəklərlə 20 ailəlik başlanğıc ~7,700 ₼ edir.

Pulu olmayanlar üçün başqa yol da var. Dövlət Məşğulluq Agentliyinin arıçılıq zərfində 20 arı ailəsi, balsüzən və xüsusi geyim verilir, zərflərin tam siyahısı özünə məşğulluq avadanlıqları kartındadır. Müraciət işsiz kimi qeydiyyatdan başlayır, növbə və təlim mərhələləri özünüməşğulluq bələdçisində yazılıb.

Həyətdəki arıxana ildə nə qazandırır?

20 ailə	İlk il, ailəyə 5 kq	Sonrakı il, ailəyə 9 kq
Bal	100 kq	180 kq
Gəlir, kiloqramı 30 ₼	3,000 ₼	5,400 ₼
Qış və yaz yemi üçün şəkər	−293 ₼	−293 ₼
Gənəyə qarşı dərman	−100 ₼	−100 ₼
Şüşə banka və etiket	−110 ₼	−198 ₼
Reklam və çatdırılma	−300 ₼	−300 ₼
Qışda ölən 2 ailənin yerinə yenisi	−300 ₼	−300 ₼
Qalır	~1,900 ₼	~4,200 ₼

Qalan pul sahibin öz əməyinin haqqıdır. Vergi yazılmayıb, çünki öz balının satışı 2026-cı ilin sonunadək azaddır. VÖEN alıb fərdi sahibkar olanlar isə ayda ən azı 76 ₼ sosial və tibbi sığorta ödəyirlər.

Kiloqramı 30 ₼ elanlardakı qiymətlərin ortasıdır, balı 20 ₼-a satan arıçının sonrakı ildə əlində ~2,400 ₼ qalır. 20 ailəyə qoyulan kapital ilk iki mövsümün ~6,100 ₼-ı ilə tam qayıtmır, üçüncü mövsümdə qayıdır. 10 ailəlik və 2,600 ₼-lıq başlanğıc isə ikinci mövsümün sonunda özünü çıxarır.

Balı kimə və neçəyə satmaq olar?

Bal elanlarında satıcılar bölgənin və çiçəyin adını qiymətdən əvvəl yazırlar. Laçın balının süzməsi kiloqramı 40 ₼-a, şanı 50 ₼-a satılır. Qaxın Sarıbaş balı 35–40 ₼-dır, 4.4 kq-lıq balon isə 135 ₼. Zaqatala cökə balının kiloqramı 35 ₼-dır. Elanların çoxunda 20–35 ₼ yazılıb və bunun bankaya, yoxsa kiloqrama aid olduğu göstərilməyib.

Həyət arıxanasında bal satışını qonşulardan, qohumlardan və iş yoldaşlarından başlamaq asandır. Sonra sifarişləri Instagram-da toplamaq, qiymət və çatdırılma suallarına WhatsApp Business ilə cavab vermək olar, böyük həcm üçün Birmarket-də satış kartına baxın. Lalafo.az-da qapaqlı 0.7 litrlik şüşə banka 1 ₼-dır və təxminən 1 kq bal tutur.

«Arıçılıq haqqında» Qanunun 20.7-ci maddəsinə görə bal yalnız istehsalçı qida təhlükəsizliyi qeydiyyatına alınanda və balın mənşəyi, keyfiyyəti barədə sənəd olanda satıla bilər. Qeydiyyatın rüsumsuz olduğu və ev mətbəxinə necə tətbiq edildiyi ev turşusu və mürəbbə satışı kartında yazılıb. Etiket Azərbaycan dilində olur. «Müalicəvi», «pəhriz» sözləri yalnız müvafiq orqanın icazəsi ilə yazıla bilər (19.6), halbuki elanlardan biri Zaqatala balını «şəfa mənbəyi» adlandırır.

Köçəri arıçılıq təsərrüfatı necə qurulur?

Arıçılıq təsərrüfatı 100 ailəyə çatanda arıları yayda dağa aparmaq məntiqli olur. Qanunun 13.3-cü maddəsi meşə, örüş və dövlətə məxsus başqa ərazilərdən balyığma mənbəyi kimi mövsümi istifadəyə görə haqq tələb etməyi qadağan edir. Kənd Təsərrüfatı Nazirliyi 2024-cü ilin sentyabrında Report-a deyib ki, həmin il azad edilmiş ərazilərin yaylaqlarına 190 min arı ailəsi aparılıb və bunun 130 mini Kəlbəcərə köçüb. 2022-ci ildə Kəlbəcər yaylaqlarına köç üçün şərt belə idi: ən azı 40 arı ailəsi, EKTİS-də qeydiyyat, koc.eagro.az-da müraciət və ANAMA-nın təlimi.

Kəlbəcərin Qılıncı kəndinə qayıdan İsmət Quluyev 50-dən çox ailəni vaqonda saxlayır, AZƏRTAC-ın 2026-cı il iyul reportajına görə ailə arıları 2021-ci ildən yenidən Kəlbəcərə gətirir. Belə qoşquları lalafo.az-da da satırlar, Mingəçevirdə 75 pətək tutan, içində pətəkləri və arxasında ayrıca kupesi olan qoşqu 4,300 ₼-a təklif olunur.

Böyük arıxana yalnız bal satmır. Qanun arıçılıq məhsulları sırasına mum, vərəmum, arı zəhəri, arı südü, çiçək tozu, güləm və ana arını da salır. DSK-ya görə 2025-ci ildə ölkədə 122.9 ton mum və cəmi 254 kq arı südü istehsal olunub. Lalafo.az-da arı südünün qramı 5 ₼-a, güləmin 100 qramı 15–20 ₼-a, çiçək tozununku 10 ₼-a təklif olunur.

100 ailəlik arıxananın hesabı

Kapitalın aşağı ucu ~29,600 ₼-dır, buraya 150 ₼-dan 100 ailə, 100 iki mərtəbəli pətək, bir qoşqu, bal çəkən, mum vərəqi, iki dəst geyim, ilk analiz və 2,000 ₼ ehtiyat pul daxildir. 250 ₼-lıq ailələr, üç mərtəbəli pətəklər, iki qoşqu və 1,000 ₼-lıq bal çəkənlə ~48,100 ₼ olur.

100 ailə	Yaylaqda yaxşı il, ailəyə 15 kq	Zəif il, ailəyə 9 kq
Bal	1,500 kq	900 kq
Gəlir, kiloqramı 25 ₼	37,500 ₼	22,500 ₼
Şəkər və dərman	−1,965 ₼	−1,965 ₼
Banka və etiket	−1,650 ₼	−990 ₼
Üç partiyanın laboratoriya analizi	−408 ₼	−408 ₼
Yaylağa gediş-qayıdış	−600 ₼	−600 ₼
Mövsümi köməkçi, 6 ay, sığortası ilə	−2,904 ₼	−2,904 ₼
Satış, reklam, çatdırılma	−1,200 ₼	−1,200 ₼
Ölən 10 ailə, mum vərəqi, pətək təmiri	−2,500 ₼	−2,500 ₼
Sahibin sosial və tibbi sığortası	−942 ₼	−912 ₼
Sadələşdirilmiş vergi 2%, güzəşt uzadılmasa	−750 ₼	−450 ₼
Qalır	~24,600 ₼	~10,600 ₼

15 kq Smadakənddəki biyan arıxanasının aşağı ucudur, 9 kq isə ölkə ortası. Böyük həcmi pərakəndə qiymətlə satmaq çətin olduğu üçün kiloqramı 25 ₼ götürmüşük. Köməkçiyə rəsmi minimum 400 ₼ yazılıb, işəgötürən onun üçün 84 ₼ sığorta ödəyir. Kapital yaxşı illərdə 1.2–2 ilə, zəif illərdə 2.8–4.6 ilə qayıdır, qalan pula sahibin öz maaşı da daxildir. Xarici alıcı tapmaq da olur, Məmmədovun balını pandemiyadan əvvəl üç il yapon alıcılar alıblar.

Saxta bal şübhəsinə laboratoriya cavabı

«Balım təbiidir, analiz nəyə lazımdır?» sualının cavabı yuxarıdakı 20.7-ci maddədədir, çünki satış üçün balın keyfiyyəti barədə sənəd tələb olunur. Qanunun 20.6-cı maddəsi süni yolla və ya başqa mallardan alınmış məhsulu təbii bal kimi satanın məsuliyyət daşıdığını yazır. Azərbaycan Qida Təhlükəsizliyi İnstitutunun 6 fevral 2026-cı il sınaq siyahısında bal üçün ayrıca sətirlər var:

• diastaz ədədi, klassik üsulla 23 ₼, AOAC üsulu ilə 35 ₼;
• hidroksimetilfurfurol (HMF) 48 ₼, saxaroza 35 ₼;
• prolin 54 ₼, tozcuqların təyini və elektrik keçiriciliyi 22 ₼-dan.

Diastaz, HMF, saxaroza və suyun payı birlikdə bir nümunəyə 136 ₼ edir, cavab 3 iş gününə çıxır.

Arıçılıq haqqında qanun və dövlət dəstəyi

Arıçılıq haqqında qanun arı ailələrinin sayına məhdudiyyət qoymur (8.5). Uçota alınmış hər arıxanaya baytarlıq-sanitariya pasportu verilir (10). Arıxananı yeni ərazidə yerləşdirəndə orqanlar istəsə, pasport təqdim olunur (15.4). Məktəbdən, xəstəxanadan və başqa müəssisələrdən məsafəni müvafiq icra orqanı müəyyən edir (15.2). AQTA 2026-cı il sentyabrın 14–25-də 61 rayon və şəhərdə 842 arıçılıq təsərrüfatında 21,522 arı ailəsinə baxıb, 846 nümunə götürüb (AZƏRTAC).

Prezidentin 2019-cu il 27 iyun fərmanı ilə təsdiqlənən subsidiya qaydasının 4.2-ci bəndi hər arı ailəsinə ildə 10 ₼-ı «2023-cü ilədək» yazır. Aqrar Subsidiya Şurasının 2026-cı il sentyabr qərarlarında heyvandarlıq üçün baş başına yeni ödənişlər var, arıçılıq üçün sətir yoxdur (Trend). Hesablarımızda subsidiya yoxdur, onun bu il verilib-verilmədiyini rayonun Dövlət Aqrar İnkişaf Mərkəzi deyir.

Aqrar Kredit və İnkişaf Agentliyi müvəkkil bankların verdiyi kreditin faizinin bir hissəsini ödəyir, bank müraciətə 15 iş günündə cavab verir (Report, 5 mart 2026). Bank kreditinin başqa növləri biznes krediti bələdçisindədir.

Aqrar Sığorta Fondu 2021-ci ildə arı ailələrini siyahıya salmağı planlaşdırırdı (Report, 31 iyul 2021), bu gün açıq mənbələrdə arı ailəsi üçün dövlət dəstəkli tarif tapmadıq.

Qanun arıçılığı kənd təsərrüfatı sahəsi adlandırır (1.0.1). Kənd təsərrüfatı istehsalçısının öz məhsulunun satışı 2014-cü il yanvarın 1-dən 13 il, yəni 2026-cı ilin sonunadək sadələşdirilmiş vergidən azaddır (DVX bukleti). Eyni tarix istixanada göyərti yetişdirən fermerlərə də aiddir. Güzəşt uzadılmasa, satışlara 2% dərəcəsi və 200,000 ₼ həddi ilə sadələşdirilmiş vergi tətbiq olunacaq.

Arıları nə öldürür?

Arıxana üçün risklərdən biri qonşu sahənin dərmanıdır. Qanunun 23.1-ci maddəsi pestisidlə işləyəndən 7 km-dək məsafədəki arıxana sahiblərinə ən azı 5 gün əvvəl xəbər verməyi tələb edir. Azərbaycan Arıçılar Assosiasiyasının sədri Bədrəddin Həsrətov 2023-cü ilin yanvarında xəbərdarlıq edib ki, Gürcüstan sərhədində qəhvəyi mərmər bağacığına qarşı dərmanlama arıların kütləvi qırılmasına səbəb ola bilər, və bioloji mübarizə istəyib. 2026-cı ilin iyulunda Aqrar Xidmətlər Agentliyinin laboratoriyada yetişdirdiyi samuray arıları Zaqatalada təbiətə buraxılıb.

Qışlama və xəstəlik ikinci riskdir. Bakıda bir arıçı may ayında 22 yeşiyini satışa çıxarıb və elanda yazıb ki, arılar ölüb. Arı sancmasına allergiyası olan adam üçün bu iş təhlükəlidir, dodaq və boğaz şişəndə və nəfəs çətinləşəndə təcili yardım lazımdır (NHS).

Arı ailəsini almazdan əvvəl

1. Bir mövsüm təcrübəli arıçının arıxanasında işləyin.
2. Pətəklərin qoyulacağı yerin məktəbdən, xəstəxanadan və qonşudan məsafəsini yerli icra hakimiyyətindən soruşun.
3. Ailəni yazda, çərçivə sayını və ananın ilini yazan satıcıdan alın, pətəyi yerində açıb baxın.
4. Arı ailələrini EKTİS-də qeydiyyatdan keçirin və arıxananın baytarlıq-sanitariya pasportunu alın.
5. Kəndin 7 km-lik dairəsində bağ və tarlaların dərmanlanma vaxtını əvvəlcədən öyrənmək üçün sahibləri ilə danışın.
6. İlk balın nümunəsini laboratoriyaya verin, protokolu satışda göstərin.
7. Hər ailə üçün dəftər açın: ananın ili, gənə müalicəsi, çəkilən bal.

Kənd üçün yeni hesabları və aqrar qaydalardakı dəyişiklikləri e-poçtla almaq üçün AZERBUSINESS-ə abunə olun.

Hesabın əsası

• Orta məhsuldarlıq: 4,757,000 kq ÷ 545,100 ailə ≈ 8.7 kq bir ailəyə; 545,100 ÷ 29,456 ≈ 18.5 ailə bir təsərrüfata (DSK, 2025).
• Həyətdə kapitalın aşağı ucu: 10 ailə × 150 ₼ = 1,500 ₼, 10 iki mərtəbəli pətək × 70 ₼ = 700 ₼, bal çəkən 250 ₼, geyim və alətlər 100 ₼, 2 kq mum vərəqi × 30 ₼ = 60 ₼; cəmi 1,500 + 700 + 250 + 100 + 60 = 2,610 ≈ 2,600 ₼.
• Həyətdə kapitalın yuxarı ucu: 20 ailə × 250 ₼ = 5,000 ₼, 20 üç mərtəbəli pətək × 95 ₼ = 1,900 ₼, bal çəkən 550 ₼, geyim və alətlər 150 ₼, 4 kq × 30 ₼ = 120 ₼; cəmi 5,000 + 1,900 + 550 + 150 + 120 = 7,720 ≈ 7,700 ₼.
• 20 ailə, ilk il: 20 × 5 = 100 kq bal, 100 × 30 = 3,000 ₼ gəlir. Şəkər 20 × 5 kq × 2.93 ₼ = 293 ₼, dərman 20 × 5 = 100 ₼, banka və etiket 100 × 1.10 = 110 ₼, reklam və çatdırılma 300 ₼, ölən 2 ailənin yeri 2 × 150 = 300 ₼; xərc 293 + 100 + 110 + 300 + 300 = 1,103 ₼, qalır 3,000 − 1,103 = 1,897 ₼.
• 20 ailə, sonrakı il: 20 × 9 = 180 kq, 180 × 30 = 5,400 ₼. Banka və etiket 180 × 1.10 = 198 ₼; xərc 293 + 100 + 198 + 300 + 300 = 1,191 ₼, qalır 5,400 − 1,191 = 4,209 ₼. Kiloqramı 20 ₼ olanda 180 × 20 = 3,600 ₼, 3,600 − 1,191 = 2,409 ₼ qalır.
• 20 ailədə pulun qayıtması: 1,897 + 4,209 = 6,106 ₼, bu 7,720 ₼-dan azdır; 6,106 + 4,209 = 10,315 ₼, üçüncü mövsümdə kapitaldan çox olur.
• 10 ailə: ilk il 10 × 5 = 50 kq, 50 × 30 = 1,500 ₼; xərc 146.5 + 50 + 55 + 300 + 150 = 701.5 ₼, qalır 798.5 ₼. Sonrakı il 10 × 9 = 90 kq, 90 × 30 = 2,700 ₼; xərc 146.5 + 50 + 99 + 300 + 150 = 745.5 ₼, qalır 1,954.5 ₼. İki mövsümdə 798.5 + 1,954.5 = 2,753 ₼, 2,610 ₼-lıq kapitaldan çoxdur.
• Köçəri arıxananın aşağı ucu: 100 × 150 = 15,000 ₼, 100 × 70 = 7,000 ₼, qoşqu 4,300 ₼, bal çəkən 550 ₼, 10 kq × 30 = 300 ₼ mum vərəqi, iki dəst geyim 300 ₼, ilk analiz 136 ₼, ehtiyat pul 2,000 ₼; cəmi 15,000 + 7,000 + 4,300 + 550 + 300 + 300 + 136 + 2,000 = 29,586 ≈ 29,600 ₼.
• Köçəri arıxananın yuxarı ucu: 100 × 250 = 25,000 ₼, 100 × 95 = 9,500 ₼, 2 × 4,300 = 8,600 ₼, bal çəkən 1,000 ₼, 20 × 30 = 600 ₼, geyim 300 ₼, analiz 136 ₼, ehtiyat 3,000 ₼; cəmi 48,136 ≈ 48,100 ₼.
• Bir nümunənin analizi: diastaz 23 + HMF 48 + saxaroza 35 + su 30 = 136 ₼; üç partiya 3 × 136 = 408 ₼.
• Köməkçi: işəgötürənin sosial sığortası 44 + (400 − 200) × 0.15 = 74 ₼, işsizlik sığortası 400 × 0.005 = 2 ₼, tibbi sığorta 400 × 0.02 = 8 ₼; maaşla birlikdə ayda 400 + 74 + 2 + 8 = 484 ₼, altı ayda 6 × 484 = 2,904 ₼.
• Yaxşı il: 100 × 15 = 1,500 kq, 1,500 × 25 = 37,500 ₼. Şəkər 100 × 5 × 2.93 = 1,465 ₼ və dərman 500 ₼, cəmi 1,965 ₼; banka 1,500 × 1.10 = 1,650 ₼; analiz 408 ₼; köç 2 × 300 = 600 ₼; köməkçi 2,904 ₼; satış 1,200 ₼; ölən 10 ailə 1,500 + mum vərəqi 300 + təmir 700 = 2,500 ₼; sığorta 37,500 ÷ 12 = 3,125 ₼, 3,125 × 0.02 = 62.5 ₼ (60 ₼-dan çox), (62.5 + 16) × 12 = 942 ₼; vergi 37,500 × 0.02 = 750 ₼. Xərc 1,965 + 1,650 + 408 + 600 + 2,904 + 1,200 + 2,500 + 942 + 750 = 12,919 ₼, qalır 37,500 − 12,919 = 24,581 ₼.
• Zəif il: 100 × 9 = 900 kq, 900 × 25 = 22,500 ₼. Banka 900 × 1.10 = 990 ₼; sığorta 22,500 ÷ 12 = 1,875 ₼, 1,875 × 0.02 = 37.5 ₼ (60 ₼-dan az), (60 + 16) × 12 = 912 ₼; vergi 22,500 × 0.02 = 450 ₼. Xərc 1,965 + 990 + 408 + 600 + 2,904 + 1,200 + 2,500 + 912 + 450 = 11,929 ₼, qalır 22,500 − 11,929 = 10,571 ₼.
• Köçəri arıxanada pulun qayıtması: 29,586 ÷ 24,581 ≈ 1.2 il, 48,136 ÷ 24,581 ≈ 2.0 il; 29,586 ÷ 10,571 ≈ 2.8 il, 48,136 ÷ 10,571 ≈ 4.6 il.
• Smadakənd arıxanası: 80 × 15 = 1,200 kq, 80 × 20 = 1,600 kq, yəni bir tondan çox.
• Ehtimal etdiyimiz rəqəmlər: ilk ildə ailəyə 5 kq, satış qiyməti 30 və 25 ₼, ailəyə 5 kq şəkər (kiloqramı DSK-nın 2025 orta qiyməti 2.93 ₼), ailəyə 5 ₼ dərman, bankaya 1 ₼ və etiketə 10 qəpik, 0.7 litrlik bankaya ~1 kq bal (balın sıxlığı litrə təxminən 1.4 kq), reklam və çatdırılma 300 və 1,200 ₼, qışda ailələrin 10%-inin ölməsi, bir köç 300 ₼, mum vərəqi və pətək təmiri, geyim və alətlər, ehtiyat pul, köməkçinin 6 ayı.