AI ilə proqram yazmaq: sifariş qiyməti və kiçik studiya

AI ilə proqram yazmaq bu kartda kiçik bizneslərin sifarişi ilə Telegram botu, Excel cədvəlini əvəz edən veb-panel və daxili alətlər hazırlamaqdır. Kodu Claude Code, OpenAI Codex və ya Cursor kimi agentlər yazır, adam tapşırığı qoyur, nəticəni sınayır və müştərilərlə danışır. Kodu sətir-sətir oxumadan agentə yalnız nəticəni təsvir edib yazdırmağa ingiliscə vibe coding deyirlər. Sifarişçilər bundan artığını alırlar, yəni proqramın bir il sonra da işləməsini və xəta çıxanda zəng edəcəkləri adamı. Sahə süni intellektlə açılan bizneslərə aiddir və iki pillədə qurulur, əvvəl tək adam, sonra 2–4 nəfərlik studiya.

Satış qiymətləri redaksiyanın hesabıdır və aşağıdakı elan qiymətlərinə söykənir, alətlərin dollar qiyməti 1.70 ₼ məzənnəsi ilə manata çevrilib.

Kiçik biznes proqramçıdan nə sifariş edir?

Ən sadə sifarişlərdən biri Telegram botudur. Telegram bot yaratmaq özü bir neçə dəqiqəlik işdir, @BotFather-ə /newbot yazılır, ad seçilir və Telegram bota token verir. Pul botun arxasındakı məntiqə ödənilir, yəni kataloqa, sifarişin cədvələ düşməsinə, menecerə gedən bildirişə. Direktə gələn sifarişləri bir yerə yığan belə bot Instagram mağazaları üçün də işləyir, onların satış tərəfi Instagram-da satış kartında açılıb.

İkinci növ daxili alətdir. Tutaq ki, topdan satan firmada üç menecer sifarişləri eyni Excel faylında dəyişir, girişi və dəyişiklik tarixçəsi olan veb-panel kimin nəyi sildiyi mübahisəsini bağlayır. Mobil tətbiq yaratmaq üçüncü növdür və tək adama ən ağır gələn sifarişdir, çünki iki platforma, iki mağaza hesabı və hər yeniləmədə mağazanın yoxlaması deməkdir.

Usta və kafe üçün vizit saytı sayt hazırlamaq kartında, WhatsApp-da müştərilərə özü cavab yazan AI bot çat-bot xidmətində hesablanıb. Hazır servisləri n8n kimi platformada bir-birinə bağlamaq avtomatlaşdırma agentliyinin, satış datasından həftəlik panel data analitika xidmətinin işidir. Bu kartda müştəri ona məxsus kodu, serveri və hesabları təhvil alır.

Lalafo-da bot və mobil tətbiq qiymətləri

10 noyabrda lalafo.az-da «mobil tətbiq hazırlanması» sorğusunun birinci səhifəsində 20 elan var idi. Altısında qiymət razılaşma ilə idi, biri sayt təklif edirdi. Qalan 13 mobil tətbiq elanında qiymət 50 ₼-dan 5,900 ₼-a qədər dəyişir, sıranın ortasındakı elan 1,190 ₼ yazır.

• Sahəyə bağlanan beş tətbiq tikinti şirkəti üçün 1,390 ₼, daşınmaz əmlak üçün 1,190 ₼, fitnes mərkəzi üçün 1,800 ₼, avtomobil satışı üçün 3,400 ₼, taksi xidməti üçün 3,980 ₼-dır. Fitnes elanını verən MMC qiymətin funksionallıqdan asılı olduğunu yazır.
• Qalan səkkiz elanın altısı 467–1,000 ₼ və ya 3,200–5,900 ₼ istəyir, 50 və 90 ₼ yazan ikisində məbləğin nəyə verildiyi görünmür.

«Telegram bot» axtarışı eyni gün 3,676 nəticə qaytardı, ancaq birinci səhifədəki elanların ikisində kişi botu, yəni ayaqqabı satılırdı. Bot hazırlamağı təklif edən beş elanda qiymətlər 25–300 ₼ arasındadır. Sumqayıtdan bir satıcı 70 ₼-ı başlanğıc məbləğ adlandırır və yekun qiyməti funksiyalara bağlayır.

«Bot 25 ₼-a yazılırsa, mağaza mənə niyə 300 ₼ versin?» Ona görə ki, mağazaya gecə yarısı dayanan botu səhərə qədər işə salan adam lazımdır, halbuki Sumqayıtdakı elan təhvildən sonrakı dəstək barədə heç nə yazmır. Aşağıdakı hesabda bot aylıq dəstək müqaviləsi ilə birlikdə satılır.

Claude Code, Codex, yoxsa Cursor?

Qiymətlər claude.com, learn.chatgpt.com və cursor.com qiymət səhifələrindəndir, noyabr 2026.

Başlamağa bir agent bəs edir. Biz Claude Pro-nu seçirik, çünki Azərbaycandan qoşulma qaydası və Claude Code-un qovluqla necə işlədiyi Claude haqqında yazıda yoxlanıb. ChatGPT-ni hər gün işlədənlərə eyni pula Codex gəlir. Dolu ayda Pro limiti çatmayanda Max planı aylıq xərcə 136 ₼ əlavə edir.

Bu işə girmək üçün proqramçı olmaq şərt deyil, lakin proqramlaşdırmanın fayl, verilənlər bazası, server və xəta mesajı kimi anlayışları hər gün qarşınıza çıxır. Agent işin bitdiyini yazanda botu müştərinin real ssenarisi ilə sınamaq yenə sizə qalır.

Tək işləyəndə ay necə bağlanır?

Cədvəldəki qiymətləri redaksiya seçib. Zəif ayda bir bot yazılır və iki köhnə müştəri dəstəkdə qalır, dolu ayda iki bot, bir panel və beş dəstək müştərisi olur.

VÖEN-li mağazalar və firmalar e-qaimə istəyirlər, DVX-nin 2026 bukletində yazılıb ki, belə xidmətlər rübdə dövriyyənin 30%-ini keçəndə sadələşdirilmiş vergi qalmır. Hesab buna görə gəlir vergisi ilə aparılıb. Proqram təminatının işlənməsi Vergi Xidmətinin 2025-ci il yanvar izahındakı siyahıdadır. İllik dövriyyəsi 45,000 ₼-dək olan mikro sahibkarın gəlirinin 75%-i vergidən azaddır, 20%-lik dərəcə faktiki olaraq mənfəətin 5%-inə enir.

İşi bir nəfər görür, qalan pul onun maaşıdır. Bizim təxminimizlə bot 10–15, panel 30–40 saat aparır, dəstək müştəri başına ayda 1–2 saatdır və dolu ay 55–80 saatlıq iş edir. Bu saatların çoxu sınağa və müştərilərin sonradan əlavə etdiyi istəklərə gedir.

Kod kimin malıdır və xəta çıxanda kim cavab verir?

Müəllif hüququ və əlaqəli hüquqlar haqqında Qanun kompüter proqramını ədəbi əsər kimi qoruyur (maddə 6). Frilanser müştərinin işçisi olmadığı üçün kodun hüququ müəllif müqaviləsi ilə keçir. Müqavilədə başqa şərt yazılmayıbsa, verilən hüquqlar qeyri-müstəsna sayılır (maddə 30), müqavilə özü də yalnız yazılı bağlanır (maddə 31). Müqavilədə ayrıca yazılan bəndlər bunlardır.

• Kodun müstəsna hüququ son ödənişlə müştəriyə keçir.
• Server, domen, kod repozitoriyası və Telegram bot hesabı müştərinin adına açılır, token ona verilir.
• Təhvildən sonra neçə gün ərzində xətaların pulsuz düzəldildiyi yazılır.
• Dəstəyin həcmi saatla və cavab müddəti ilə göstərilir, yeni funksiya ayrıca qiymətlənir.
• Agentə müştərinin real bazası verilmir, sınaq datası ilə işlənilir.

Kod yoxlaması satan Veracode 2025-ci ilin iyulunda 100-dən çox dil modelinə 80 tapşırıq verdi və halların 45%-ində yazılan kodda zəiflik tapdı. Böyük modellər kiçiklərdən nəzərəçarpacaq dərəcədə yaxşı çıxmadı. Bunun praktikada nə demək olduğunu sayt kartındakı Lovable hadisəsi və AI agent yazısındakı Replit agentinin canlı bazanı silməsi göstərir. Başqa hesabdan girib yad sifarişin açılmadığını yoxlamaq və kodda açıq qalmış parolları axtarmaq təhvildən əvvəl ayrıca vaxt alır və qiymətə daxildir.

Birinci botu kimə yazmaq?

1. Öz işiniz üçün bir alət yazmaq, məsələn xərcləri qeyd edən Telegram botu, və onun iki dəqiqəlik ekran videosunu çəkmək.
2. Instagram-da satan 20 yerli mağazaya Direktdə sual yazıb sifarişin necə qəbul olunduğunu görmək.
3. Qiymət vərəqində botu, paneli və aylıq dəstəyi ayrı sətirlərlə yazmaq.
4. Müqavilə şablonuna yuxarıdakı beş bəndi salmaq.
5. Birinci ödənişdən əvvəl fərdi sahibkar kimi VÖEN almaq və fəaliyyət növünü vergi məsləhətçisi ilə seçmək ki, proqram təminatına verilən güzəşt itməsin.

Studiyaya keçid: 2–4 nəfərlik komandanın xərci

Dəstək müştəriləri on-on ikiyə çatanda və ya mobil tətbiq sifarişi gələndə tək adamın 55–80 saatlıq ayı daha sığmır. Üç nəfərlik studiyada sahib satışı və layihənin quruluşunu götürür, proqramçı agentlərlə kodu yazır, ikinci işçi sınağa və dəstəyə baxır. Keçidə iki ayın maaş, alət və ofis xərci qədər, təxminən 7,000 ₼ ehtiyat lazımdır.

hellojob.az-dakı proqramçı vakansiyalarının çoxunda maaş göstərilmir, ona görə 1,200 və 800 ₼-lıq maaşlar bizim gümanımızdır. DVX-nin 2026 flayerinə əsasən işəgötürən maaşın 200 ₼-dan yuxarı hissəsinin 15%-ini və 44 ₼ sosial sığorta, üstəlik 2% tibbi sığorta ödəyir, iki işçi beləliklə ayda 2,368 ₼-a başa gəlir. Claude-un Team planında standart yer bir nəfərə 25 $ (42.5 ₼) tutur, Claude Code buraya daxildir və komanda məzmunu ilə model standart olaraq öyrədilmir. Müştəri kodunu üç noutbukda saxlayan studiya üçün bu şərt qiymətdən vacibdir. Ofis məcburi deyil, obyekt icarəsi bələdçisindəki tap.az sayımında Bakı ofis elanlarının medianı 1,000 ₼ çıxmışdı.

Vergi rejimi də başqalaşır. İllik dövriyyə 80 min manata yaxınlaşanda 45,000 ₼-lıq hədd keçilir və 75% güzəşt düşür, şirkətlərin e-qaiməsi də sadələşdirilmiş vergini bağlayır. Hesab buna görə mənfəətin 20%-i ilə aparılıb (Vergi Məcəlləsi, maddə 101). Tərəfdaşla qurulan studiyada payları nizamnamə yazır, MMC-də isə direktor ilk gündən maaş və sığorta alan işçi sayılır, addımlar şirkət açmaq bələdçisindədir.

İşçinin yazdığı kod üçün qanunda ayrıca qayda var. Əmək müqaviləsində başqa şərt yoxdursa, xidməti əsərdən müstəsna istifadə hüququ işəgötürənə keçir (maddə 13) və studiya müştəriyə məhz bu hüququ ötürür.

Studiyanın əsas riski sabit maaşla qeyri-bərabər sifarişlərin toqquşmasıdır. Bu xərclərlə dövriyyəsi təxminən 3,890 ₼-dan aşağı düşən ay zərərlə bağlanır, mobil tətbiqin pulu mərhələlərlə razılaşdırılanda bir neçə aya bölünür. Avans və mərhələlər pul axını cədvəlinə salınanda maaş gününün təhlükəli ayları əvvəlcədən görünür, on iki dəstək müqaviləsinin 960 ₼-ı ofis kirayəsinin çoxunu örtür.

Daxili alətləri Claude Code-a yazdırmaq və OpenAI Codex ilə öz layihəni qurmaq KURS: AI Agent & YouTube biznesi daxilində iki ayrı modula həsr olunub, kartdakı bot və panel də elə bu iki agentlə yazılır.

Hesabın əsası

• Məzənnə: 1 $ = 1.70 ₼ (Mərkəzi Bank). Claude Pro və ChatGPT Plus 20 × 1.70 = 34 ₼, Cursor Premium 30 × 1.70 = 51 ₼, Claude Max 100 × 1.70 = 170 ₼, Claude Team standart yer 25 × 1.70 = 42.5 ₼; qiymətlər rəsmi səhifələrdən, noyabr 2026.
• Max-a keçid: 170 − 34 = 136 ₼ əlavə xərc.
• Elan qiymətlərinin ortası: 13 mobil tətbiq elanı sıralananda (50, 90, 467, 561, 850, 1,000, 1,190, 1,390, 1,800, 3,200, 3,400, 3,980, 5,900 ₼) yeddinci yer 1,190 ₼-dır.
• Zəif ay, tək (qiymətlər redaksiyanın seçimi): 1 bot × 300 ₼ + 2 dəstək × 50 ₼ = 400 ₼. Xərc Claude Pro 34 ₼ + reklam 50 ₼ + sığorta 76 ₼ = 160 ₼. Vergidən əvvəl 400 − 160 = 240 ₼, vergi 240 × 0.25 × 0.20 = 12 ₼, qalır 228 ₼.
• Dolu ay, tək (təxmini): 2 bot × 300 ₼ + 1 panel × 700 ₼ + 5 dəstək × 50 ₼ = 1,550 ₼. Xərc 34 + 34 + 100 + 76 = 244 ₼. Vergidən əvvəl 1,550 − 244 = 1,306 ₼, vergi 1,306 × 0.25 × 0.20 = 65.3 ≈ 65 ₼, qalır 1,240.7 ≈ 1,240 ₼.
• Sahibin sığortası: tək işləyəndə gəlirin 2%-i 60 ₼ minimumdan azdır (1,550 × 0.02 = 31 ₼), buna görə 60 ₼ + 16 ₼ tibbi sığorta = 76 ₼. Studiyada 6,660 × 0.02 = 133.2 ₼ + 16 ₼ = 149.2 ≈ 149 ₼.
• Güzəşt həddi: tək işləyəndə 1,550 × 12 = 18,600 ₼ ildə, 45,000 ₼-dan azdır; studiyada 6,660 × 12 = 79,920 ₼, həddən çoxdur.
• Kapital, aşağı uc: 2 ay × (Claude Pro 34 ₼ + reklam 50 ₼) = 168 ≈ 170 ₼. VÖEN və sığorta birinci ödənişli sifarişlə başlayır.
• Kapital, yuxarı uc: 3 ay × 244 ₼ = 732 ≈ 730 ₼, iki alət, böyük reklam və sığorta əvvəldən.
• Geri qaytarma: ən yaxşı halda 170 ÷ 1,240 ≈ 0.1 ay, ən pis halda 730 ÷ 228 ≈ 3.2 ay, yəni 4 aya qədər.
• İş vaxtı, dolu ay: 2 bot × 10–15 saat + panel 30–40 saat + 5 dəstək × 1–2 saat = 55–80 saat (təxmini).
• İşçilər (maaşlar bizim gümanımızdır): 1,200 ₼ maaşda işəgötürənin sosial sığortası 44 + (1,200 − 200) × 0.15 = 194 ₼, tibbi 1,200 × 0.02 = 24 ₼, cəmi 1,418 ₼. 800 ₼ maaşda 44 + 600 × 0.15 = 134 ₼, tibbi 16 ₼, cəmi 950 ₼. İkisi 1,418 + 950 = 2,368 ₼. İşsizlikdən sığorta haqqı bura salınmayıb.
• Studiyanın gəliri (redaksiyanın hesabı): 2,500 + 2 × 1,200 + 2 × 400 + 12 × 80 = 6,660 ₼.
• Studiyanın xərci: 2,368 + Claude Team 3 × 42.5 = 127.5 ≈ 128 + reklam 300 + ofis 1,000 + sahibin sığortası 149 = 3,945 ₼.
• Studiyada qalan: 6,660 − 3,945 = 2,715 ₼, vergi 2,715 × 0.20 = 543 ₼, 2,715 − 543 = 2,172 ₼.
• Zərərsizlik nöqtəsi: sabit xərc 2,368 + 128 + 300 + 1,000 + 16 = 3,812 ₼; sahibin 2% sığortası ilə dövriyyə × 0.98 = 3,812, dövriyyə ≈ 3,890 ₼.
• Studiyanın ehtiyat kapitalı: iki ayın maaş, alət və ofis xərci 2 × (2,368 + 128 + 1,000) = 6,992 ≈ 7,000 ₼, noutbuklar daxil deyil.
• Tarixlər: elan qiymətləri lalafo.az, 10 noyabr 2026; ofis medianı tap.az, 8 noyabr 2026.