S&P 500-ün Şiller əmsalı 40.13-ə çatıb, tarixdə beşinci dəfədir

S&P 500 indeksinin Şiller qiymət-gəlir əmsalı (CAPE) 30 oktyabrda 40.13 səviyyəsində bağlanıb. Yahoo Finance-in yazdığına görə, bu göstərici son 30 ildə beşinci dəfədir ki, 30 həddini keçir. Əmsal 156 illik tarixi orta göstərici olan 17.44-dən 130% yuxarıdır.

Şiller əmsalı son 10 ilin inflyasiyaya uyğunlaşdırılmış orta mənfəətini əsas götürür. Bu üsul qısa dövrlərdə mənfəətin mənfi ola biləcəyi böhran illərinin göstəricini korlamasına imkan vermir. Nəşr xatırladır ki, əmsalın 30-u keçdiyi əvvəlki dörd halın hər birinin ardınca bazar əhəmiyyətli dərəcədə geriləyib.

Materialda deyilir ki, Şiller əmsalı səhmlərin nə vaxt zirvəyə çatacağını və ya hansı hadisənin geriləməyə səbəb olacağını göstərmir. O yalnız onu göstərir ki, yüksək qiymətləndirmə tarixən bazarın ciddi enişindən əvvəl yaranıb. Nəşrin fikrincə, tarix təkrarlansa, aparıcı indekslərdən birində və ya bir neçəsində 20% və daha çox geriləmə baş verə bilər. Əmsalı 30-dan aşağı salmaq üçün isə 35%-dən çox eniş lazım gələ bilər.

Nəşr bazarın hazırkı vəziyyətini təsvir edərkən bir neçə amili qeyd edir: borcla alınan səhmlərin həcmində kəskin artım, uzunmüddətli dövlət istiqrazlarının gəlirliliyinin sürətli yüksəlişi və səhmlərin yüksək qiymətləndirilməsi. Materialda deyilir ki, 2022-ci il bazarının dibindən sonra Dow Jones, S&P 500 və Nasdaq Composite indeksləri tarixi maksimumlara qalxıb.

Eyni zamanda nəşr uzunmüddətli dinamikaya diqqət çəkir. Bespoke Investment Group mayın sonunda 1929-cu ilin sentyabrından bəri S&P 500-ün 27 ayı və 27 eniş bazarını hesablayıb. Orta eniş bazarı 286 təqvim günü, orta ayı bazarı isə 1,023 təqvim günü davam edib. Yəni ayı bazarı enişdən təxminən 3.6 dəfə uzun çəkib.

Crestmont Research-in məlumatına görə, 1900-cü ildən bəri S&P 500 dividendler daxil olmaqla heç bir 20 illik dövrdə eniş göstərməyib. Nəşr bununla qısamüddətli enişlərin uzunmüddətli artımı dayandırmadığını vurğulayır.