Bazar · 00:29
Məqalə · E-ticarət Baxış: 1

Marketpleys nədir: Azərbaycanda harada satmaq olar

Marketpleys nədir və yerli satıcı harada sata bilər: Birmarket, Tap.az, Lalafo, Trendyol, Amazon, Etsy şərtləri, komissiyalar və sabit paketlə müqayisə.

Qısa cavab

Marketpleys satıcıların malını bir saytda toplayan, alıcının pulunu özü qəbul edən və hər satışdan faiz tutan platformadır. Azərbaycanda yerli satıcıya belə qapı əsasən Birmarket-də açılır, burada VÖEN və kassa aparatı tələb olunur, komissiya kateqoriyaya görə 1–23.01%-dir. Tap.az və Lalafo elan saytıdır, Trendyol isə Türkiyədə şirkət istəyir.

Satıcı qız qutuların yanında bağlamanı telefonla çəkir

Marketpleys çoxlu müstəqil satıcının malını bir vitrində göstərən, sifarişi və ödənişi özü qəbul edən, hər satışa görə satıcıdan komissiya tutan onlayn platformadır. Söz ingiliscə marketplace sözünün azərbaycanca yazılışıdır və Birmarket də satıcılara ünvanlanan səhifəsində tarif cədvəlini «Marketpleysin komissiyaları» adlandırır. Onlayn mağazadan fərqi ondadır ki, rəfdəki mallar satıcılarındır, platforma alıcıları gətirir və pulun yolunu idarə edir. E-ticarətin bütün modelləri, başlanğıc pulu və vergisi e-ticarət biznesi bələdçisində bir yerə yığılıb, satış tiplərinin bölgüsü elektron ticarətin növləri haqqında köhnə yazıdadır.

Mündəricat:

Marketpleys elan saytından və onlayn mağazadan nə ilə fərqlənir?

Təhvil məntəqəsinin rəflərində yığılmış etiketli karton bağlamalar
İllüstrasiya: AZERBUSINESS

Fərqi görmək üçün bir sifarişin yolunu izləmək kifayətdir. Tap.az-da alıcı satıcıya zəng edir və pulu ona verir, platforma bu sövdələşmədə iştirak etmir. Birmarket-də isə alıcı pulu platformaya ödəyir, bağlamanı platformanın kuryeri aparır, satıcı öz payını sifariş təhvil veriləndən sonra alır.

VitrinNümunəPulu kim qəbul edirBağlamanı kim aparırPlatforma nəyə görə pul alırAlıcı kimi xatırlayır
MarketpleysBirmarketplatformaplatformanın kuryeri və məntəqələrihər satışdan faizplatformanı
Elan saytıTap.az, Lalafosatıcısatıcının özü və ya kuryer şirkətiəlavə elan, irəli çəkmə, mağaza paketisatıcının nömrəsini
Öz onlayn mağazasayt, Instagram profilisatıcı, ödəniş şlüzü iləsatıcıhostinq, şlüzün komissiyası, reklamsatıcının adını

Marketpleysin içində də iki iş modeli var. Birində mal satıcının öz anbarında qalır və platforma sifariş gələndə kuryeri onun qapısına göndərir, Birmarket belə işləyir, bu modelin saatbasaat necə getdiyi logistika haqqında yazıda göstərilib. Digərində satıcı malı əvvəlcədən platformanın anbarına təhvil verir, saxlama ilə çatdırılmanı platforma görür. Amazon-un FBA proqramı bu tipdəndir. Belə model satıcını gündəlik qablaşdırmadan azad edir, əvəzində anbarda yatan hər ədəd üçün saxlama haqqı yazılır.

Azərbaycandan hansı platformada satmaq olar?

Yerli onlayn satış hələ böyük şəhərlərin işidir. Deputat Müşfiq Məmmədli 3 noyabrda Milli Məclisin iclasında deyib ki, elektron ticarət platformalarından əsasən Bakı, Gəncə və Sumqayıtın sahibkarları istifadə edir, regionlardakı fermerlər və ailə təsərrüfatları bu imkandan kənarda qalır (xəbərin mətni). Aşağıdakı cədvəldə yerli satıcının bu gün qoşula biləcəyi və qoşula bilmədiyi platformalar yan-yanadır.

PlatformaKim satıcı ola bilərPlatformanın haqqıPul satıcıya necə gəlirBağlama
Birmarket (keçmiş Umico)VÖEN-li fərdi sahibkar və ya şirkət, Kapital Bank-da hesab və kassa aparatı iləkateqoriyaya görə 1–23.01%, alıcı kartla ödəyəndə üstəlik 1.5%sifariş təhvil veriləndən sonra 5 iş günü ərzindəplatformanın kuryeri, 300-dən çox məntəqə
Tap.azfərdi şəxs də, mağaza dasatışdan faiz yoxdur, mağaza paketi 150–1,800 ₼alıcı birbaşa satıcıya ödəyirsatıcının işidir
Lalafofərdi şəxs də, biznes profili dəsatışdan faiz yoxdur, lalafoClub səviyyəsinin qiyməti açıq səhifədə yazılmırbirbaşa satıcıyasatıcının işidir
TrendyolTürkiyədə qeydiyyatlı şirkət, MERSİS nömrəsi və KEP ünvanı iləTürkiyə satıcısının tarifiTürkiyədəki şirkət hesabınaTürkiyədən göndərilir
AmazonAzərbaycan rezidenti, telefon nömrəsi və beynəlxalq ödəniş keçən kredit kartı iləsatış komissiyası və plan haqqı, kateqoriyaya görəxarici hesabasatıcı özü və ya Amazon anbarı
EtsyEtsy Payments ölkələri siyahısında Azərbaycan yoxdur———
Instagram, Facebookprofil açılır, Shops funksiyası Azərbaycan üçün açılmayıbreklam xərcibirbaşa satıcıyasatıcının işidir

Mənbə: platformaların satıcı və kömək səhifələri, 21 noyabr 2026; Trendyol sətri Trend.az-ın 2023 və ikas-ın 2026 məlumatına, Instagram sətri Meta-nın 2023 qərarına əsaslanır.

Yerli satıcı üçün tam marketpleys modeli ilə işləyən böyük platforma bu gün Birmarket-dir. Onun biznes səhifəsi 2 milyondan çox istifadəçi və 300-dən çox çatdırılma məntəqəsi yazır, komissiyanı 12 kateqoriya üzrə aralıqla verir. Ən dar aralıq geyimdə və aksesuarlardadır, ən genişi avtomobil məhsullarında. Satıcı kabinetinin sənədləri və yeni mağazanın gündəlik limitləri, bir sifarişin tam hesabı ilə birlikdə, Birmarket-də satış kartında verilib.

Tap.az-da elan yerləşdirmək fərdi şəxslər üçün də açıqdır və platforma satışın özündən pul almır. Lakin mağaza səhifəsi yalnız paketlə verilir. Saytın kömək bölməsində altı paket var, ən kiçiyi Mini 150 ₼, ən böyüyü Platinum+ 1,800 ₼-dır, qiymətlərə ƏDV daxildir, istifadə müddəti 30, 60 və ya 90 gündür.

Hər paketin içinə onun qiymətinə bərabər balans qoyulur və bu pul yalnız elanları VIP etməyə, irəli çəkməyə xərclənir. Mini-də bunun üstünə 100 elan yeri və ödənişli xidmətlərə 10% endirim gəlir. Başqa sözlə, Tap.az mağaza adı altında görünmə satır, satışı satıcının öz telefonu bağlayır.

Lalafo-da paket əvəzinə lalafoClub işləyir. Satıcı seçdiyi kateqoriyada səviyyəsini qaldırır və bunun qarşılığında elan limiti artır, reklama xərclənən puldan 35%-ə qədər geri qaytarılır. Platforma ayda 1.2 milyon potensial müştəri yazır, ancaq səviyyənin qiymətini açıq səhifədə göstərmir.

Trendyol Azərbaycan alıcılarının çox istifadə etdiyi xarici platformadır. Şirkət Bakıdakı ofisini açanda, 2024-ün oktyabrında, cəmi 18 ayda təxminən 2 milyon müştəri qazandığını Trend.az-a açıqlamışdı.

Satıcı tərəfdə qapı xeyli dardır.

Trendyol-un idarə heyətinin üzvü Ozan Acar 2023-ün yanvarında Trend-ə deyib ki, azərbaycanlı sahibkar platformaya girmək üçün Türkiyədə nümayəndəlik açmalıdır.

Kiçik istehsalçının malı ora başqa yolla çıxıb. Ailə Biznesinə Asan Dəstək (ABAD) 2023-ün dekabrında ilk Azərbaycan brendi kimi Trendyol-a pilot qaydada qoşulduğunu və az miqdarda malın Türkiyəyə ixrac edildiyini VXSİDA-nın açıqlamasında bildirib, alıcı həmin məhsulları axtarışda ABAD sözü ilə tapır.

Wildberries və Ozon da Azərbaycandakı alıcıya mal çatdırır. Buradan satıcı kimi qoşulmanın sənədləri və pulun necə gəldiyi Wildberries və Ozon-da satış bələdçisində ayrıca yoxlanıb.

Uzaq bazarlarda vəziyyət platformadan platformaya dəyişir. Amazon-un Seller Central səhifəsindəki ölkə siyahısında Azərbaycan var, şərt rezidentlik, işləyən telefon nömrəsi və beynəlxalq ödəniş keçən kredit kartıdır, qeydiyyatın addımları və haqlar Amazon-da satış yazısındadır. Etsy-nin ödəniş sisteminə qoşulan ölkələrin siyahısında Azərbaycan yoxdur, halbuki Gürcüstan və Qazaxıstan ora Payoneer hesabı ilə qoşulur. Platformanın özü və haqları Etsy bələdçisində izah olunub.

Instagram-ın mağaza funksiyası da bu siyahıya düşmür. Meta 10 avqust 2023-dən ödənişi tətbiqin içində olmayan Shops-ları yalnız 21 bazarda saxladı (TechCrunch, aprel 2023), Azərbaycan o siyahıda yox idi və sonradan əlavə olunduğuna dair açıqlama tapmadıq. Burada Instagram profil, Direct və WhatsApp ilə işləyir, bu yolun qaydaları Instagram-da satış kartındadır.

Komissiya, yoxsa sabit paket: bir satışdan platformaya nə gedir?

Ağ masada qatlanmış uşaq geyimi dəsti, boş qiymət etiketi və kalkulyator
İllüstrasiya: AZERBUSINESS

«Tap.az satışdan faiz almırsa, niyə Birmarket-ə faiz verim?» sualına ən yaxşı cavabı hesab verir. Müqayisə üçün 40 ₼-a satılan uşaq geyimi dəsti götürək, qiymət bizim nümunəmizdir. Birmarket-də geyimin komissiyası 13–17%-dir. Yuxarı uc götürüləndə, alıcı kartla ödəyəndə və bağlama kiçik paket sayılanda bir satışdan platformaya 8.40 ₼ gedir, yəni qiymətin 21%-i. Komissiya 13% olsa, bu məbləğ 6.80 ₼-a enir.

Tap.az-ın Mini paketinin qiyməti satış sayından asılı deyil. Komissiya 17% olanda Birmarket-in payı ayda 17 satışa qədər bu paketdən ucuz başa gəlir, 13%-də sərhəd 22 satışa qalxır. Ayda 20 dəst satan mağaza birinci halda Birmarket-ə 168 ₼, ikincidə 136 ₼ verər.

Bu müqayisə yalnız platformanın payını tutur. Tap.az-da bağlamanı və qaytarılan malı satıcılar özləri təşkil edirlər, kuryer şirkətinin necə seçildiyi və tariflərin harada fərqləndiyi çatdırılma xidməti haqqında yazıdadır. Paketin içindəki balans da itmir, elanları önə çəkməyə gedir. Onsuz da ayda bu qədər pulu VIP elanlara verən satıcı üçün mağaza səhifəsi faktiki olaraq pulsuz çıxır, elanlarını heç önə çəkməyən satıcı üçün isə paketin pulu təmiz əlavə xərcdir.

Hesab bizim seçimimizi də göstərir. VÖEN-i, kassa aparatı və öz istehsalı olan, ayda bir neçə on sifariş gözləyən satıcılara Birmarket daha sərfəlidir, çünki alıcıları da, kuryeri də bir faizə verir, satış olmayan ayda isə bu faiz heç nə tutmur. Məhsulunu hələ sınayan, VÖEN-i olmayan sahibkarlar üçün Tap.az və Instagram daha ağıllı başlanğıcdır, marketpleysə satış sabitləşəndən sonra keçmək olar. Ticarətdə sadələşdirilmiş vergi üç yolda da satışın 2%-idir, ona görə hesaba salınmayıb, rejimin şərtləri sadələşdirilmiş vergi bələdçisindədir.

Marketpleysdə ilk ay: kart, qiymət və ilk rəylər

Kiçik ştativdəki smartfon ağ işıq qutusunda qatlanmış sviteri çəkir
İllüstrasiya: AZERBUSINESS

Marketpleysdə alıcılar satıcı ilə danışmır, qərarı kartdan verirlər. Birmarket-in axtarış nəticələrində başlıqların çoxu brendlə başlayır, sonra məhsulun növü, kimin üçün olduğu və həcmi gəlir. Axtarışın yanındakı filtrlər də kartın xüsusiyyətlərindən qurulur və alıcılar brendi, satıcını, qiyməti ayrıca seçirlər. Brendi və ya ölçüsü boş qalan kartı filtr işlədən alıcı görməyə bilər.

İlk ayın işləri təxminən bu ardıcıllıqla gedir.

  1. Hər məhsula axtarışa uyğun başlıq yazın, 3–5 foto və bütün xüsusiyyətləri əlavə edin. Rəngi və ölçüsü fərqli variantların hər birinə ayrıca foto lazımdır.
  2. Qiymətə komissiyadan əlavə kartla ödəniş haqqını və çatdırılma payını da salın. Ucuz malda bu iki sətir komissiyanın yarısına çata bilər.
  3. Yalnız əlinizdə olan malı yükləyin və qalığı hər gün düzəldin, çünki stokda olmayan malın ləğvi satıcının reytinqinə yazılır.
  4. Platformanın endirim kampaniyasına qoşulmazdan əvvəl endirimi öz marjanızdan çıxıb baxın. Kodla verilən endirimin satıcıya necə başa gəldiyi promo kod haqqında yazıda hesablanıb.
  5. İlk otuz sifarişdə hər rəyə cavab verin və hansı məhsulun niyə qaytarıldığını qeyd edin, kartı həmin səbəbə görə düzəldin.

Alıcının imtina hüququ marketpleysdə də qüvvədədir, satıcının profilində yazılan «geri alınmır» qeydi onu ləğv etmir. Kartları və stoku başqasına vermək istəyən istehsalçılar üçün bu iş ayrıca xidmətə çevrilib, onun qiymətləri marketpleys meneceri kartında hesablanıb.

Yüz məhsulun başlığını eyni sxemlə yazmaq, xüsusiyyətləri Excel cədvəlindən kartlara köçürmək və hər rəngə foto variantı hazırlamaq əl ilə bir neçə gün aparır. KURS: AI Agent & YouTube biznesi bu işi süni intellekt agentinə tapşırmağı biznes proseslərinin avtomatlaşdırılması dərslərində göstərir, kartı dərc etməzdən əvvəl ölçünü və rəngi yoxlamaq satıcının öz işi olaraq qalır.

Platforma qaydanı dəyişəndə satıcının əlində nə qalır?

Marketpleysdə şərtləri satıcı yox, platforma yazır. Birmarket 1 oktyabr 2026-dan çatdırılmanın bir hissəsini satıcının hesabına keçirib və 10–50 ₼-lıq sifarişdə standart qutudan 2 ₼ tutur. 12 ₼-lıq məhsulda bu, qiymətin altıda biri deməkdir. Ucuz malda belə bir sətir marjanı komissiyanın özündən çox azalda bilər.

Komissiya da yerində durmur. Etsy 2022-ci ildə əməliyyat haqqını 5%-dən 6.5%-ə qaldıranda 5 mindən çox satıcı yeni haqqın qüvvəyə mindiyi 11 aprel gününə bir həftəlik tətil planlaşdırmışdı (Engadget, mart 2022). Şirkət artımı marketinqə və dəstək xidmətinə qoyulacaq investisiya ilə izah edirdi.

Ən ağır risk isə müştərinin kimə məxsus olmasıdır. Marketpleysdə alıcı sifarişi platformadakı öz hesabından verir, rəyini də orada yazır və satıcıların öz müştəri bazası yaranmır. Hesab dayandırılanda satış bir gündə kəsilir, reytinq düşəndə isə gündəlik sifariş limiti azalır. Onlayn satışı buna görə tək vitrinə bağlamamaq lazımdır, çünki Birmarket-dəki mağaza Instagram profili və Tap.az elanları ilə yanaşı işləyəndə qaydanın bir dəyişikliyi bütün gəliri dayandırmır.

Birmarket və Tap.az tariflərini dəyişəndə yeni rəqəmləri abunəçilərə e-poçtla göndəririk.

Hesabın əsası

  • Birmarket, 40 ₼-lıq uşaq geyimi dəsti, komissiyanın yuxarı ucu
    • Satış komissiyası: 6.80 ₼ (qiymətin 17%-i, geyim kateqoriyasının yuxarı ucu)
    • Kartla ödəniş haqqı: 0.60 ₼ (qiymətin 1.5%-i)
    • Çatdırılma payı: 1 ₼ (10–50 ₼-lıq sifarişdə kiçik paket)
    • Platformaya gedən: 8.40 ₼ (qiymətin 21%-i)
  • Eyni dəst, komissiyanın aşağı ucu
    • Satış komissiyası: 5.20 ₼ (qiymətin 13%-i)
    • Kartla ödəniş haqqı: 0.60 ₼ (dəyişmir)
    • Çatdırılma payı: 1 ₼ (dəyişmir)
    • Platformaya gedən: 6.80 ₼ (qiymətin 17%-i)
  • Tap.az Mini paketi ilə sərhəd
    • Paket: 150 ₼ (ƏDV daxil, 30 günlük istifadə fərz edilib)
    • Birmarket-də 17 satış, yuxarı uc: 142.80 ₼ (hər biri 8.40 ₼), 18-ci satışla 151.20 ₼ olur
    • Birmarket-də 22 satış, aşağı uc: 149.60 ₼ (hər biri 6.80 ₼), 23-cü satışla 156.40 ₼ olur
    • Sərhəd: ayda 17–22 satış
  • Ayda 20 dəst satan mağaza
    • Yuxarı uc: 168 ₼ (20 satış, hər biri 8.40 ₼)
    • Aşağı uc: 136 ₼ (20 satış, hər biri 6.80 ₼)
    • Tap.az Mini ilə müqayisədə: 18 ₼ baha və ya 14 ₼ ucuz
  • Qeyd: dəstin 40 ₼-lıq qiyməti və alıcının kartla ödəməsi bizim gümanımızdır. Komissiya aralığı Birmarket-in biznes səhifəsindən, kartla ödəniş haqqı və çatdırılma payı satıcıların bilik bazasından, Tap.az paketi saytın kömək bölməsindən götürülüb. Tap.az tərəfində çatdırılma, ödəniş və elanları önə çəkmək xərci hesaba salınmayıb, sadələşdirilmiş vergi iki tərəfdə eyni olduğu üçün çıxılmayıb.

Tez-tez verilən suallar

Marketplace nədir, marketpleys ondan fərqlidirmi?

Fərq yoxdur, marketpleys ingiliscə marketplace sözünün azərbaycanca yazılışıdır və latın klaviaturası ilə yazılan marketplace nedir sorğusu da eyni anlayışı soruşur. Birmarket satıcı səhifəsində azərbaycanca yazılışı işlədir, satıcıların bilik bazasında isə marketplace satışları ifadəsi qalıb.

VÖEN olmadan hansı platformada satmaq olar?

Tap.az və Lalafo-da elanı fərdi şəxs də yerləşdirə bilər, Birmarket isə VÖEN-i, Kapital Bank hesabı və kassa aparatı olmayan satıcının hesabını aktivləşdirmir. Satış müntəzəm olanda elan saytında da fərdi sahibkar qeydiyyatı və vergi rejimi lazım olur, hansı rejimin sizə düşdüyünü mühasibdən dəqiqləşdirin.

Tap.az mağaza paketinin pulunu geri almaq olarmı?

Olmaz. Tap.az-ın ümumi şərtlərinə görə paket tətbiq olunandan sonra ödənilən məbləğ geri qaytarılmır, ləğv olunmuş balans da qaytarılmır. Paket üçün verilən qiymət təklifi 30 gün qüvvədə qalır, paketi isə satış şöbəsi sales@tap.az ünvanına və ya əks-əlaqə formasına yazandan sonra aktivləşdirir.

Azərbaycandan qeydiyyatdan keçən Amazon satıcısına telefonla dəstək verilirmi?

Yox, belə satıcılar Amazon-la yalnız e-poçt və çatla yazışırlar. Amazon telefonla dəstəyi 46 ölkənin satıcılarına vermir və Azərbaycan Ermənistan, Ukrayna, Yunanıstan ilə birlikdə həmin qrupdadır.

Mənbələr

Material məlumat xarakterlidir və investisiya və ya hüquqi məsləhət deyil; 100% nəticəyə zəmanət vermir — qərarı öz araşdırmanız əsasında verin. İstifadə şərtləri

Aktual oxunan məqalələr

mövzuya yaxın
Bütün məqalələr