Texnologiya səhmləri Covid-dən bəri ən böyük satışla üzləşdi

Texnologiya səhmləri cümə axşamı kəskin ucuzlaşıb. Bloomberg-in məlumatına görə, Nasdaq günorta ticarətində 1,340 bənddən çox, yəni 5.2% itirib və bazar dəyəri 3 trilyon dollardan çox azalıb. Bu, 2025-ci ilin aprelindəki tarif elanından sonra indeksin ən böyük günlük enişidir.

Çip və data mərkəzi şirkətlərindən proqram təminatı və gig iqtisadiyyatı firmalarına qədər geniş yayılan düşüşün səbəbi seçki nəticələridir. Cümə günü amerikalı seçicilər Demokratların Senat və Nümayəndələr Palatasına qayıtmasına səs verib, eyni zamanda ABŞ-da AI data mərkəzlərinin tikintisini məhdudlaşdırmağa yönəlmiş tədbirləri dəstəkləyib. Çərşənbə günü səhmlər yüksəlmişdi, cümə axşamı isə əhval dəyişib.

Philadelphia yarımkeçirici sektor indeksi 1,000 bənddən çox geriləyib və 2020-ci ilin martından bəri ən böyük günlük itkiyə doğru gedir. Böyük adlar arasında Meta 3.4%, Microsoft 2.8%, Nvidia 8% ucuzlaşıb.

Meta-nın prezidenti Dina Powell McCormick Wall Street Journal-ın təşkil etdiyi konfransda yeni maneələri qəbul edib. Onun sözlərinə görə, ABŞ-da data mərkəzi tikmək «daha çətin olacaq». O əlavə edib: «Hər hyperscaler indi düşünür: ABŞ-dan kənarda tikməliyikmi? Çünki bunlar nəhəng investisiyalardır və bu investisiyaları qorumaq ağıllı addımdır».

Adətən optimist olan Yorkville Ives analitiki Dan Ives cümə axşamı investorlara yazıb ki, indi texnologiya sənayesində kapital xərclərinin artımının pikini 2028 və ya 2029-cu il əvəzinə gələn il gözləyir. O qeyd edib ki, 2027-ci ildə böyük texnologiya və hyperscaler xərcləri 1 trilyon dolları asanlıqla keçəcək, lakin 2028-ci ilə doğru artım tempi əhəmiyyətli dərəcədə azalacaq, çünki data mərkəzlərinin tikintisi siyasi xəritə, xüsusilə Texas ştatı səbəbindən daha yavaş gedəcək.

Ives-in hesablamasına görə, ABŞ-da planlaşdırılan 800–1,000 AI yönümlü data mərkəzinin azı 10%-i yol xəritəsindən çıxacaq, 20%-ə qədəri isə daha uzun tənzimləmə yoluna düşəcək və bu, növbəti illərdə ABŞ-da güc artımına təsir edə bilər.

Çip səhmləri ən çox zərər çəkənlər sırasındadır. Yaddaş çipləri istehsalçılarından Micron təxminən 14%, Nvidia-nın rəqibi AMD də 14% ucuzlaşıb.

Aprio Wealth Management-ın baş investisiya direktoru Simeon Wallis Fortune-a deyib ki, Texas, Georgia və Ohio-da data mərkəzlərinin genişlənməsi ətrafındakı qeyri-müəyyənlik AI sənayesinin artımı ilə bağlı narahatlıq yaradır. Onun sözlərinə görə, bu qeyri-müəyyənlik xüsusilə yarımkeçiricilərdə özünü göstərir, halbuki bu sənaye AI infrastruktur investisiyalarından böyük fayda götürüb. Wallis-in şirkəti 6.1 milyard dollar aktiv idarə edir.

Amazon və Google ilə rəqabət üçün data mərkəzləri tikmək məqsədilə böyük borc götürən neocloud şirkətləri də ağır zərbə alıb. Bu qrupun aparıcılarından Coreweave cümə axşamı 9% ucuzlaşıb və son iki gündə 18% enişə doğru gedir. Cloud provayderlərindən Google isə daha mülayim, 1.6% itirib.

Narahatlıq bütün texnologiya sektoruna yayılıb. Salesforce 3.6%, Snowflake 6.4% ucuzlaşıb. Çərşənbə günü gözləniləndən güclü üçüncü rüb gəliri açıqlayan dizayn proqramı şirkəti Figma 17% itirib. DoorDash, Uber, Spotify və Netflix kimi şirkətlər də cümə axşamı bir neçə faiz ucuzlaşıb.

Wallis deyib: «İnanırıq ki, bazarlar qısa müddətdə gələcək qalib və məğlublar haqqında spekulyasiyaya həddindən artıq reaksiya verə bilər».